Έφυγε από τη ζωή ο Γιώργος Καλομοίρης, ή "Γιωργαντός"

Έφυγε από τη ζωή τα ξημερώματα της Τρίτης 26 Φεβρουαρίου στο Βενιζέλειο Νοσοκομείο όπου νοσηλευόταν τις τελευταίες 5 ημέρες, σε ηλικία 88 ετών ένας από τους πιο γνωστούς λυράρηδες της Κρήτης, ο Γιώργος Καλομοίρης, ή "Γιωργαντός" όπως είναι το παρατσούκλι του στα Ανώγεια από όπου κατάγεται.

Ο Γιώργης Καλομοίρης (Γιώργαντος) γεννήθηκε στα Ανώγεια το 1931. Τα πρώτα βήματα στη μουσική, έγιναν από μικρό παιδί, στο Περαχώρι, εκεί που όλοι οι μερακλήδες του χωριού, στην παρέα τους έπαιρναν μαζί και τους πιτσιρικάδες λυράρηδες, για να συμμετέχουνε και αυτοί, σε κείνη την πανδαισία της αντιστοίχησης των συναισθημάτων. Ο Στραβός (Πασπαράκης Μανόλης), ο Κουρκούτης (Μανουράς Γιώργης), ο Κίτσος (Ξυλούρης ο Γιώργης), και ο Σωκράτης ο Κοκορδούλης, είναι οι πρώτοι παλιοί λυράρηδες της εποχής που επηρέασαν τον Καλομοίρη το Γιώργη.


Ηταν ο Γιωργαντός μόλις 12 χρονών(!) που έπαιξε για πρώτη φορά λύρα, με τους μερακλήδες σε παρέα. Οι συνθήκες μέσα στην κατοχή, για ένα παιδί μόλις 12-13 χρονών, δεν ήταν οι κατάλληλες για να αποδώσει στη “θεά λύρα”, αλλά έχοντας δίπλα του, σε όλο το χωριό αυτούς τους αγγέλους μερακλήδες, δεν μπορούσε παρά να επηρεασθεί και να γενεί αποδέκτης, των συναισθημάτων του λαϊκού πολιτισμού και της ευαισθησίας που κουβαλάει ο Ανωγειανός και να διδαχθεί από τους γλεντζέδες, που ανάθρεφαν τόσους και τόσους καλλιτέχνες.


Το πρώτο επαγγελματικό γλέντι έγινε στ’ Ανώγεια το 1948, σ’ ένα γάμο και έπαιξαν μαζί με τον αξέχαστο Νίκο Ξυλούρη. Που σαν κοπέλια ετότεσας μαθαίνανε μαζί τη λύρα. Ηταν η απαρχή της προοπτικής του καλλιτέχνη, για να ξεπεράσει τα σύνορα του χωριού και άρχισε να κατεβαίνει στο Ηράκλειο, στην Πεδιάδα, στο Μονοφάτσι, στο Ρέθυμνο και σ’ όλη την Κρήτη.
Πρώτη φορά παίζει στο Ηράκλειο, ότου Χαρίλαου τη ταβέρνα στον Πόρο. Στη συνέχεια έπαιξε στο πρώτο Κρητικό κέντρο του Ηρακλείου στον “Ερωτόκριτο”. Ο Καλομοίρης ο Γιώργης είναι από τους πρώτους λυράρηδες στο Ηράκλειο, που επέβαλαν τη λύρα και γενικότερα την Κρητική Μουσική την δεκαετία των ονείρων, της ευαισθησίας, των τεχνών και των γραμμάτων, την δεκαετία του 60.
Στην συνέχεια η Κρήτη της Αθήνας, το 1970 τον “απέσπασε” προσφέροντας για εφτά χρόνια την σφραγίδα του στη Κρητική μουσική, στην Αττική στα Κρητικά κέντρα “Κονάκι” και “Αγρίμια” και ξαναγιαέρνει στο Ηράκλειο το 1977 στο “Λιμενικό Περίπτερο” όπου μέχρι και το 1995, δημιουργεί ένα αξεγόραστο και απλό στέκι των μερακλήδων της Κρητικής Μουσικής, δίπλα στην ώρες ώρες φουσκοθάλασσα του Κρητικού πελάγους και άλλες στιγμές, στην απαστράπτουσα από φως και ηρεμία, απέραντη θάλασσα του Μεγάλου Κάστρου, δίπλα στα κάστρα της αρμύρας και του φωτός, τραγουδώντας τους καημούς και τις λαχτάρες ετούνουνε του τόπου. Το 1996 μέχρι 1998 ξαναεπιστρέφει στην Αθήνα, για δυό χρόνια στο κέντρο “Ζορμπάς”.
Ο Καλομοίρης ο Γιώργης, σε όλη του τη διαδρομή, συνεργάστηκε με κορυφαίους λαγουθιέρηδες μεταξύ άλλων και οι: Φασούλάς Ζάχαρης, Κουμιώτης Γιώργης, Τσαγκαράκης Δημήτρης, Νίκος Μανιάς, Μαρκογιαννάκης Γιάννης, Ξυλούρης Γιάννης, Λαρετζάκης Μανώλης, Χαριτάκης Λάμπρος, Κουμιώτης Μανώλης, Ξυλούρης Βασίλης.

Πρώτος δίσκος του, 78 στροφών, το 1958 με το εκπληκτικό τραγούδι “Εγινες μάγισσα για με” και “Δυστυχισμένος βρίσκομαι”, επόμενος δίσκος 78 στροφών “Κυπριωτοπούλα μου” το 1959, δίσκους μικρούς 45 στροφών έγραφε από το 1958 μέχρι και το 1968 γύρω στους 50. Ενδεικτικά αναφέρουμε ορισμένα τραγούδια, “Μ’ άνοιξες στο κορμί πληγές”, “Τα δυό σου χέρια να κρατώ”, “Τσάκι τσάκι”, “Μ’ ένα σου όχι στη ζωή”, “Πάει και πάει το σταμνί στη βρύση”, “Χριστέ και Παναγία μου”, “Βαστά καλό λογαριασμό”, “Φιλενάδες”, “Ηρθε στη βρύση το νερό” και άλλα, συνολικά από το 1969, έγραψε, μέχρι σήμερα, 21 μεγάλους δίσκους.


Ομως δεν πρέπει να ξεχάσουμε να αναφερθούμε, πως το ταξίδι της μετανάστευσης των Ελλήνων εκείνες τις δύσκολες δεκαετίες, έφερε πολλούς καλλιτέχνες της Κρητικής μουσικής κοντά στην Κρήτη του Καναδά, την Κρήτη της Αμερικής την Κρήτη της Αυστραλίας και στην Κρήτη της Ευρώπης. Εκεί βρέθηκε ο Γιώργης με τους συνεργάτες του, μεταφέροντας την γλυκιά ζεστασιά και την ευαισθησία, που χωρίς αυτήν οι Κρήτες όπου και να ‘ναι αισθάνονται ορφανοί.


Αυτή η μικρή αναφορά στο έργο στην πορεία και την δημιουργία του Γιωργαντό, σκοπό κυρίως έχει την νέα γενιά, που αν πάει κιανείς σήμερο σ’ ένα χωριό της Κρήτης, ένα ηλιοβασίλεμα και αφήσει το βλέμμα του σε κείνα τα ερημοκαταλύματα, με τα ξερά χόρτα που δέχουνται τσ’ αχτίνες του ήλιου, θέλει δε θέλει, θ’ απλώσει το χέρι του και θα ακουμπήσει εκείνες τις ερειπωμένες μνήμες, θα χαϊδέψει εκείνα τα απλά αντικείμενα μέσα στα χαλάσματα και θα διακρίνει εκείνο τον Λαϊκό Πολιτισμό, που ξεπροβαίνει μέσα από το χρόνο, με κείνη την παρουσία του ήλιου που βαδίζει προς το χρυσορόδυσμά ντου. 


Κι ύστερα πιο πέρα μια πεζούλα πετρόχτιστη, στέκει ακόμη στα χαλάσματα και αν κάτσει κιανείς απάνω, η σκέψη, μόνο για σεβασμό και αυτοσεβασμό, θα μπορούσε να μιλήσει. Ο λογισμός μας θα προπατίξει, σ’ αυτά τα άγια χώματα, με την αξεπέραστη κληρονομιά, είτε λέγεται λαϊκή δημοτική μουσική, είτε δημοτικό τραγούδι, είτε λαϊκή αρχιτεκτονική και αισθητική, είτε ντοπιολαλιά και γενικά εκείνο που λέμε και ενοούμε λεγοντας Λαϊκό πολιτισμό. 



Χωρίς την ιστορία μας, χωρίς τη γλώσσα μας, χωρίς την ίδια μας την ταυτότητα, στις ανακατατάξεις που επιφέρουν, οι αλλαγές στις παραγωγικές σχέσεις και στην σημαντική αλλοτρίωση του χαρακτήρα του ανθρώπου, από την τεχνολογική εξέλιξη, χωρίς την λαϊκή θυμοσοφία, όλα τα άλλα μετριούνται, στις μέρες μας σε κέρδος και χρήμα





Με αυτές τις σκέψεις πιστεύουμε πως απλά καταγράφουμε μια πορεία ενός καλλιτέχνη, που έχει προσφέρει πολλά. Κυρίως όμως, πως αυτά που πρόσφερε έχει ιερό καθήκον, να τα παραδώσει στις ερχόμενες γενιές αμόλευτα και αληθινά.

Ηράκλειο, Ιούνιος του 1999


Καλομοίρης Πέτρος, Στιχουργός

(από το cd Γιώργης Καλομοίρης, 40 Χρόνια)










Κατηγορίες: 

Άφησε το σχόλιο σου:

Τελευταία νέα Κρήτης

Επικίνδυνα πίσω το πρόγραμμα ελέγχου μελιταίου πυρετού στην Κρήτη
Νέα παράταση υποβολής δηλώσεων στο Εθνικό Κτηματολόγιο
Ενισχύσεις 2019: Άλλα υπόσχεται ο υπουργός, άλλα λέει ο ΟΠΕΚΕΠΕ!
"Απαρατήρητοι θάνατοι - Θα συνεχίσουμε να κλείνουμε τα μάτια;"
Πως θα πετύχουμε θέρμανση με… λιόκλαδα;
Συνεχίζεται το Bazaar από το «Χαμόγελο του Παιδιού» στη Σητεία
Καιρός: Με αφρικανική σκόνη ξεκινάει η Μεγάλη Εβδομάδα
Υπουργός Εσωτερικών Αλέξης Χαρίτσης: 400.000,00 € στον Δήμο Σητείας για την αντιμετώπιση ζημιών που προκλήθηκαν από θεομηνίες
Διεθνές Ινστιτούτο Ελαιολάδου ιδρύεται στις ΗΠΑ
Αναπληρώνονται τα δρομολόγια της γραμμής που εξυπηρετεί το "Πρέβελης"
Ο κρητικός που τα έβαλε με τους ισχυρούς Αμερικάνους!
Κρήτη - Νέα απάτη: «Σήκωσα το τηλέφωνο και μου κόπηκαν τα πόδια»
Συνταξιούχος Κρητικός βρέθηκε να "χρωστά" στην εφορία...3 δισ. ευρώ!
«Βόμβα» τα ληγμένα φυτοφάρμακα - Η βροχή τα μεταφέρει παντού
Υπ. Ναυτιλίας: Θα διασφαλιστούν τα δρομολόγια του «ΠΡΕΒΕΛΗΣ»
4.700.000 ευρώ για την ανέγερση νέου Δημαρχείου στη Σητεία
Κρήτη - Οργή για την απίστευτα κακοποιημένη προβατίνα
Πασχαλινό bazaar από «ΤΟ ΧΑΜΟΓΕΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ»!
Η Κρήτη "θεραπεύει" - Συμφωνία για την αποκατάσταση Ρώσων κοσμοναυτών σε κέντρα ευεξίας στην Κρήτη!
«Πρόσκληση στρατευσίμων 2019 Β΄ΕΣΣΟ»
Έκαναν... φτερά 74 αρνιά - Εξιχνιάστηκε η 1η μεγάλη φετινή ζωοκλοπή
Ανεκτέλεστα τα δρομολόγια του Πρέβελης
Τα κουνούπια στην Κρήτη «οργιάζουν» - Έρχεται δύσκολο καλοκαίρι
Πραγματοποιήθηκε η προγραμματισμένη συνάντηση του Περιφερειάρχη Κρήτης κ. Αρναουτάκη με αντιπροσωπεία των πληγέντων από την υπερχείλιση των ποταμιών Παντέλη και Σκλαβεδιάκου
Οδύνη για την 20χρονη που έφυγε πρόωρα
Απελευθερώνεται η εμπορία αποσταγμάτων μικρών παραγωγών
Θρίλερ με την τιμή του ελαιολάδου
Έρχονται… ξένα λάδια στην Κρήτη
Εκπαιδευτές από όλη την Κρήτη του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού στην Σητεία(βιντεο-φωτο)
Από 6 έως 20 Μαΐου οι εγγραφές μαθητών στα δημοτικά
Ο Γιώργος Καμίνης στο Λασίθι - Αναλυτικά το πρόγραμμα
«Ωριμάζει» η ένταξη της Μονάδας Διαχείρισης Απορριμμάτων Σητείας
Ακρωτηριασμοί σκύλων: Μια βάρβαρη… «συνήθεια» η οποία πρέπει να σταματήσει!
Σκόνη και 23 βαθμοί Κελσίου σήμερα στην Κρήτη
Mέχρι και την... Κρήτη διεκδικεί η Τουρκία - Νέο προκλητικό έγγραφο
Εξαιρετικό παράδειγμα από Κρήτη: Κράνη σε ειδικά ράφια, μέσα στις σχολικές τάξεις!!!
Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας Ευαγγ. Αποστολακης θα επισκεφθεί τη Σητεία
Από Δευτέρα η υποβολή αιτήσεων ενιαίας ενίσχυσης
Σαρωτικοί έλεγχοι στην αγορά λόγω Πάσχα
«Eισβολή» αφρικανικής σκόνης στην Κρήτη
Στη Σητεία για μια μοναδική πεζοπορία ο Φυσιολατρικός Σύλλογος Ηρακλείου
«ΦιλόΔημος»: «Ενίσχυση» σε Σητεία και Ανώγεια για αθλητικά έργα
Τις πλημμυρισμένες περιοχές στη Σητεία επισκέφτηκαν Ι. Πλακιωτάκης, Αλ. Μαρκογιαννάκης
Από 1 εκατ. Ιεράπετρα και Σητεία για τις καταστροφές [βίντεο]
Επίσκεψη στις πληγήσες περιοχές
Νικητής ο Γιάννης Ζερβάκης στα 10χλμ. με ρεκόρ!
ΔΗΛΩΣΗ υποψήφιου Περιφερειάρχη Κρήτης Αλέξανδρου Μαρκογιαννάκη
Επιδοτήσεις με σκοπό τη… μείωση της παραγωγής
Μ.Θραψανιώτης: Επιτέλους το Λασίθι «μπαίνει στο κάδρο» της Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης στην Κρήτη
«Φωτιά» τα καύσιμα στην Κρήτη
Ιεράπετρα & Σητεία μετρούν πληγές από την κακοκαιρία - Τραγική η επόμενη μέρα
Τμήμα Φυσικοθεραπείας στην Ιεράπετρα και Φυσικής Αγωγής στον Αγ. Νικόλαο στο νέο «Μεσογειακό Πανεπιστήμιο Κρήτης»
Εικόνες αποκάλυψης: “Πνίγηκε” η Κρήτη από τη σφοδρή κακοκαιρία – Κινδύνεψαν άνθρωποι, πνίγηκαν ζώα, εκτεταμένες καταστροφές (vids, pics)
Εικόνες αποκάλυψης: “Πνίγηκε” η Κρήτη από τη σφοδρή κακοκαιρία – Κινδύνεψαν άνθρωποι, πνίγηκαν ζώα, εκτεταμένες καταστροφές (vids, pics)
Με προσοχή πρέπει να γίνεται η κίνηση στους δρόμους της Σητείας, ανοιχτοί είναι οι δρόμοι
Κατολισθήσεις και κλειστοί δρόμοι στην Κρήτη λόγω κακοκαιρίας
Μύρτος: Γέφυρα 100 ετών «απειλείται» - Το ποτάμι «θέριεψε» - Εικόνες σοκ
Πασχαλινό παζάρι από το Χαμόγελο του Παιδιού στη Σητεία – Συγκέντρωση ειδών για παιδιά του Λασιθίου
Οργή αγροτών: «Πληρώνουμε τον ΕΛΓΑ αλλά δεν μας αποζημιώνει»
Βροχές στα νότια της Κρήτης και μεταφορά αφρικανικής σκόνης
Ο καιρός έχει θρέψει τους «εχθρούς» της ελιάς - Ψεκάστε με χαλκό
Ξεσηκωμός στο Λασίθι για τον ΒΟΑΚ
Καταψηφίστηκε η τροπολογία για τη μείωση των αγροτικών επιδοτήσεων
Ο Παναγιώτης από τη Σητεία μόλις 1,5 ετών συγκλονίζει το Πανελλήνιο
Εγκύκλιος για τις εκλογικές δαπάνες και την προβολή των συνδυασμών και των υποψηφίων στις αυτοδιοικητικές εκλογές
Ανοιχτή πρόσκληση σε δήμους για δωρεάν wifi
Αντιδράσεων συνέχεια για το ΒΟΑΚ: "Το Λασίθι ... δεν είναι Κρήτη"
Πράσινο φως 95 εκατ. ευρώ για το «μικρό» καλώδιο της Κρήτης
Συμμετοχή του Γεωπάρκου Σητείας στην 43η Συνάντηση του Ευρωπαϊκού Δικτύου Γεωπάρκων UNESCO στο Άαλεν της Γερμανίας
ΒΟΑΚ: Αυτά είναι τα πλέον επικίνδυνα σημεία
Κυκλοφοριακό κομφούζιο στην Εθνική
Δόθηκε παράταση για τις απλήρωτες εισφορές – Τι σημαίνει αυτό για τους παραγωγούς
Ευμένιος Ξηρουδάκης -Ο δυναμικός Μητροπολίτης που κοντραρίστηκε με τον Ελευθέριο Βενιζέλο
Τρεις ισχυρές κακοκαιρίες μέσα σε 45 ημέρες στην Κρήτη!
Ενεργειακή τράπεζα με το βλέμμα στην… Κρήτη
Eπιδοτήσεις: Τροπολογία «φέρνει» τα πάνω - κάτω
Συγκλονιστικό βίντεο – “Ήρωας” καπετάνιος: Το Blue Horizon προσπαθεί να δέσει στο λιμάνι του Ηρακλείου για τουλάχιστον 1.5 ώρα
ΒΟΑΚ: Λασίθι, ο φτωχός συγγενής
Επίσκεψη στο Γεωπάρκο Σητείας στα πλαίσια των εκδηλώσεων «Europe in My Region 2019»
Ο Γιώργος Ζερβάκης για τον ΒΟΑΚ
Νικόλαος Πλάτων -Μια σπουδαία μορφή της αρχαιολογίας
Ακόμα δεν έχει πληρωθεί κανένας λογαριασμός για τα έργα στη γέφυρα Χαμεζίου
Μεγάλους όγκους νερού θα δεχτεί πάλι η Κρήτη, λόγω της νέας κακοκαιρίας
H Κρήτη στους 4 κορυφαίους προορισμούς παγκοσμίως
1.4 ΤΡΙΣ ΕΥΡΩ ΑΞΙΑΣ ΚΟΙΤΑΣΜΑΤΑ ΕΧΟΥΜΕ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ
Ανοίγει ο δρόμος για την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων στην Κρήτη.
Ολοκαίνουριος ΒΟΑΚ χωρίς διόδια για τους… μόνιμους κάτοικους της Κρήτης