Η Ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα


Την 1η Δεκεμβρίου του 1913 η Κρήτη ενσωματώθηκε και επίσημα στο ελληνικό κράτος. Ακριβώς ένα μήνα νωρίτερα (1 Νοεμβρίου 1913), ο σουλτάνος Μεχμέτ ο 5ος είχε παραιτηθεί από κάθε δικαίωμα επικυριαρχίας επί της μεγαλονήσου. Αιώνες αιμάτων και δακρύων στη μαρτυρική Κρήτη έβρισκαν επιτέλους την ιστορική τους δικαίωση.

Η επίσημη ανακήρυξη της ένωσης έγινε στα ηλιόλουστα Χανιά την Κυριακή 1η Δεκεμβρίου 1913, παρουσία του βασιλιά Κωνσταντίνου και του πρωθυπουργού Ελευθέριου Βενιζέλου, μέσα σε ιδιαίτερα πανηγυρικό κλίμα.

«Η πόλις ηγρύπνησε στολιζομένη. Εορτάζει δε ο ουρανός, αποκατασταθείσης από της νυκτός της γαλήνης και ανατείλαντος εαρινού ηλίου. Οι δρόμοι παρουσιάζουν όψιν λειμώνων ευωδιαζόντων από τας μυρσίνας. Παντού είναι ανηρτημέναι Βυζαντιναί σημαίαι μεταξύ των κυανολεύκων. Συνωστίζονται παντού χωρικοί υψηλόκορμοι ζώσαι εικόνες του Θεοτοκοπούλου. Τα Κρητικόπουλα εις σμήνη κυκλοφορούν με τις φουφουλίτσες των. Από του Νικηφόρου Φωκά του εκδιώξαντος εκ Κρήτης τους Άραβας πρώτην φοράν Έλλην βασιλεύς αποβιβάζεται εις την νήσον» γράφει σε ανταπόκρισή της από τα Χανιά η αθηναϊκή εφημερίδα «Εστία».

Οι εκδηλώσεις κορυφώθηκαν στις 11:50 το πρωί, όταν οι γηραιοί αγωνιστές Αναγνώστης Μάντακας, 94 ετών, και Χατζημιχάλης Γιάνναρης, 88 ετών, ύψωσαν την ελληνική σημαία στο φρούριο Φιρκά, ενώ την ίδια ώρα ερρίπτοντο 101 κανονιοβολισμοί από τα ναυλοχούντα ελληνικά πολεμικά πλοία.


Η τελετή ανακήρυξης της ένωσης

Η Κρήτη περιήλθε ολοκληρωτικά στην Οθωμανική Αυτοκρατορία στις 4 Οκτωβρίου του 1669, όταν ο μέγας Βεζύρης Κιοπρουλής εισήλθε πανηγυρικά στον Χάνδακα (σημερινό Ηράκλειο), θέτοντας τέλος στην Ενετοκρατία στο νησί, που κράτησε 465 χρόνια (1204-1669). Παρά τη φυγή πολλών κατοίκων και την πληθυσμιακή αλλοίωση από τους νέους κατακτητές, οι Κρήτες ποτέ δεν έσκυψαν το κεφάλι στους Οθωμανούς. Το μαρτυρούν οι εξεγέρσεις του 1692 («Κίνημα του 1692») και του 1770 («Επανάσταση του Δασκαλογιάννη»).

Το 1821, οι Κρήτες συμμετείχαν στον εθνικό ξεσηκωμό, αλλά οι προσπάθειές τους δεν ευοδώθηκαν, εξαιτίας του μεγάλου αριθμού Τούρκων και Τουρκοκρητικών στο νησί και της έλλειψης εφοδίων. Οι εξεγέρσεις κατά του κατακτητή συνεχίστηκαν με αμείωτη ένταση και πυκνότητα, το 1833 («Κίνημα των Μουρνιών»), το 1841 («Επανάσταση των Χαιρέτη και Βασιλογεώργη»), το 1858 («Κίνημα του Μαυρογένη»), την τριετία 1866-1869 («Μεγάλη Κρητική Επανάσταση»), το 1878 («Επανάσταση του 1878»), το1889 («Επανάσταση του 1889») και τη διετία 1897-1898 («Επανάσταση του 1897-1898»), οπότε η Κρήτη κέρδισε την αυτονομία της υπό τις ευλογίες των Μεγάλων Δυνάμεων, μετά τις απίστευτες ωμότητες που διέπραξαν οι βαζιβουζούκοι (Τούρκοι άτακτοι) στο Ηράκλειο στις 25 Αυγούστου του 1898. Στις 2 Νοεμβρίου του ίδιου χρόνου και ο τελευταίος τούρκος στρατιώτης εγκατέλειπε το κρητικό έδαφος.

Η Κρήτη τέθηκε υπό την προστασία των Μεγάλων Δυνάμεων και την υψηλή μόνο επικυριαρχία του σουλτάνου. Από το 1898 έως το 1913 δημιουργήθηκε η Κρητική Πολιτεία, με αρμοστή τον έλληνα βασιλόπαιδα Γεώργιο και κυβέρνηση αποτελούμενη από πέντε χριστιανούς και ένα μουσουλμάνο (Οι μουσουλμάνοι αντιπροσώπευαν περίπου το 25% των κατοίκων της Κρήτης το 1900). Δεσπόζουσα μορφή εκείνης της περιόδου αναδείχθηκε ο νεαρός δικηγόρος Ελευθέριος Βενιζέλος, ο οποίος γρήγορα ήλθε σε σύγκρουση με τον Γεώργιο, εξαιτίας των υπερεξουσιών του. Η «Επανάσταση στον Θέρισο» (10 Μαρτίου 1905), που οργάνωσε ο Βενιζέλος ανάγκασε τον Γεώργιο σε παραίτηση και την ανάληψη της ύπατης αρμοστείας από τον ελλαδίτη πολιτικό Αλέξανδρο Ζαΐμη. Κύριο αίτημα των εξεγερμένων ήταν η άμεση ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα.

Η νικηφόρα έκβαση των Βαλκανικών Πολέμων (1912-1913) για την Ελλάδα, εξαιτίας και της διορατικής πολιτικής του Έλληνα πρωθυπουργού Ελευθέριου Βενιζέλου, επιτάχυνε τις εξελίξεις. Στις 30 Μαΐου 1913 ο παραπαίων σουλτάνος παραιτήθηκε όλων των δικαιωμάτων του στην Κρήτη με τη Συνθήκη του Λονδίνου (άρθρο 4), ενώ με ιδιαίτερη συνθήκη παραιτήθηκε και από την επικυριαρχία του στο νησί (1 Νοεμβρίου 1913). Η Κρήτη ήταν ελεύθερη και η ένωσή της με την Ελλάδα είχε πραγματοποιηθεί. Το Κρητικό Ζήτημα, που απασχόλησε επί μακρόν τη διεθνή πολιτική, είχε επιλυθεί.

Το 1923 με την ανταλλαγή των πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας έφυγαν και οι τελευταίοι μουσουλμάνοι από την Κρήτη, οι περισσότεροι από τους οποίους εγκαταστάθηκαν στα παράλια της Μικράς Ασίας.

sansimera

Κατηγορίες: 

Άφησε το σχόλιο σου:

Τελευταία νέα Κρήτης

Το κρυφό σημείο του πλοίου που έκρυβε τόνους χασίς
«Τρέχουν» και οι δύο για το μεγάλο καλώδιο Κρήτης – Αττικής
Δεν έχουν τελειωμό: Νέα καταγγελία βιασμού 13χρονης συγκλονίζει τα Χανιά
Αυτοί οι Δήμοι της Κρήτης θα έχουν δωρεάν wi-fi - Ηχηρές… απουσίες
Κνωσός: Ανακαλύφθηκε το πιο σημαντικό εύρημα μετά το δίσκο της Φαιστού (ΦΩΤΟ)
Ξέσπασε "πόλεμος" πάνω από το ... "αντικριστό" !
Καιρικό... κοκτέιλ με βροχές, θυελλώδεις ανέμους και χιόνια
Στην Ε.Ε. οι ελπίδες για αποζημιώσεις
Πολύτιμες οι βροχές στην Κρήτη - Σημαντικά ύψη σε όλο το νησί
Ο νεολιθικός πολιτισμός της Κρήτης ξεκινά 11.000 χρόνια πριν από σήμερα... - του W. Durant
Σε πλήρη εξέλιξη οι έρευνες για το πλοίο με το ύποπτο φορτίο
Τέσσερις στο σκαμνί για τον μινωικό κούρο - Η αξία του ανέρχεται στο 1,3 εκ. ευρώ
Σπάνια και ενδημικά φυτά που κινδυνεύουν με εξαφάνιση
Συνεχίζονται οι έρευνες στο πλοίο στον Αθερινόλακκο
Συναγερμός στις αρχές για «ύποπτο» πλοίο στην Σητεία
Αλλάζει πάλι η κυκλοφορία στο ΒΟΑΚ - Ξανά παράκαμψη λόγω έργων
Πότε μπαίνουν οι επιδοτήσεις - Χριστουγεννιάτικος μποναμάς για παραγωγούς
Εμπρησμός Ιεράπετρα: Ραγδαίες εξελίξεις - Συνελήφθη ένα άτομο
Μνήμες από τον τραγικό χαμό του βρέφους από τη Σητεία - Αναβλήθηκε η δίκη με κατηγορούμενο τον πατέρα
Ημερίδες μαθητικής δημοσιογραφίας σε Ιεράπετρα, Σητεία και Άγιο Νικόλαο
Οι ντόπιοι ... δεν καταδέχονται να πάνε στις ελιές!
Έρχονται 42 εκατομμύρια ευρώ για τους κτηνοτρόφους
H Eλλάδα «πυξίδα» του κόσμου – Ποια καλοριφέρ; Οι Έλληνες είχαν ενδοδαπέδια θέρμανση και βιοκλιματικά παλάτια το 7.000 πχ όταν οι «Ευρωπαίοι» δεν είχαν ούτε καλύβια
Ελαιόλαδο: Ο αναξιοποίητος θησαυρός της κρητικής γης
Το λάφυρο του παράνομου κυνηγιού: Τα 2000 τελευταία αγρίμια της Κρήτης που κινδυνεύουν με εξαφάνιση
Απίστευτη αγγελία για σπίτι στα Χανιά: 400 ευρώ για ένα δυάρι και μια… περίεργη προϋπόθεση για τον ενοικιαστή
Απίστευτο: Χωρίς τουαλέτα 43.000 σπίτια στην Κρήτη!
37 άδειες για ξενοδοχεία και τουριστικά καταλύματα στην Κρήτη
«Jackal Stone»: Ισλαμιστές «χτύπησαν» κοντά στην Κρήτη
Το περιβαλλοντικό παραμύθι της Δέσποινας Τζιάκη ( Το Λεμονόσπιτο ) στον Ιστιοπλοϊκό Όμιλο Χανίων αύριο Δευτέρα 3 Δεκεμβρίου
Αλλαγές στα δρομολόγια του ΠΡΕΒΕΛΗΣ, λόγω καιρικών συνθηκών
32,5 χιλ. ο αριθμός των μεταναστών στην Κρήτη, τι γίνεται στο νομό Λασιθίου
Το βιβλίο «Το παιδί: η ζωή μας» του Παιδιάτρου Τάσου Αναστασάκη (βίντεο)
«Ζεστό χρήμα» 80 εκατ. ευρώ από τις επιδοτήσεις για τους αγρότες
Η Ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα
620.000 ευρώ από την Περιφέρεια Κρήτης για έργα στο Δήμο Σητείας
Ιταλικό κανάλι στο Λασίθι
Nέα «όπλα» κατά του δάκου
Που «έβρεξε με το τουλούμι» - Ο καιρός στην Κρήτη
Υλοποιείται άλλο ένα εμβληματικό έργο που θα οδηγήσει σε μείωση της τιμής του ρεύματος σε όλη τη χώρα. Υπογράφτηκαν οι συμβάσεις για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Πελοποννήσου
Με..προσωπικό ασφαλείας την Πέμπτη οι Εφορίες σε Ηράκλειο και Λασίθι
Αγώνας δρόμου σε δημόσια οδό του Γεωπάρκου της Σητείας
ΕΑΣ Σητείας - ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΓΙΑ ΕΝΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΙΣΩΤΙΚΗΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ
Δεν υπάρχει στήριξη υποψηφίου ή συνδυασμού στο Δήμο Σητείας από τη Νέα Δημοκρατία
Σε απεργιακό κλοιό και η Κρήτη
Μικρή «ανάσα» στο ελαιόλαδο με... αυξημένες οξύτητες - Ποια περιοχή «στέγνωσε» από λάδι
ΑΙΜΟΔΟΣΙΑ ΠΑΓΝΗ ΣΤΗ ΣΗΤΕΙΑ! ΔΩΡΟ ΖΩΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΥΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗ!
Εξόρυξη Υδρογονανθράκων στην Κρήτη
Προσοχή στο ράβδισμα λόγω... πουλιών
Το πρόσωπο της ... ημέρας!
Πως το ελαιόλαδο της Ισπανίας θα «κατατροπώσει» το ελληνικό
Βροχές και χαμηλές θερμοκρασίες από σήμερα στην Κρήτη
Νεαροί στην Κρήτη επιτέθηκαν σε φαντάρο και του έσκισαν το εθνόσημο
Ηράκλειο - Έκαναν μπίζνες με ηρωίνη σε μορφή βράχου
Φωτιά σε εστιατόριο στην Ιεράπετρα - Κάηκε ολοσχερώς
Η ιστορία για τα δολοφονημένα Κρητικόπουλα από τους Γερμανούς Ναζί συγκλονίζει μέχρι σήμερα | ΦΩΤΟ
Συνελήφθη στη Σητεία γιατί διατηρούσε ζώα συντροφιάς μη τηρώντας τους κανόνες ευζωίας
90 προστατευόμενες περιοχές με σπάνια είδη απειλούνται από τις έρευνες και την εξόρυξη πετρελαίου σε Ιόνιο και Κρήτη
Απαισιόδοξοι οι Κρητικοί για την αναπτυξιακή πορεία της Κρήτης
Καμπανάκι κινδύνου για το ελαιόλαδο
Εσπερίδα στη Σητεία για τις επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον
Ολοι για τον Κωστή και την Δήμητρα……
Ιδομενέας: Ποιος ήταν ο γενναίος Κρητικός Βασιλιάς που πολέμησε τους Τρώες; | ΦΩΤΟ
Σε χωριά της Σητείας η κινητή μονάδα μαστογραφίας της Περιφέρειας Κρήτης
O καιρός θα μας «τρελάνει»: Στην Κρήτη επέστρεψε το… καλοκαίρι
Πως διασφαλίζεις την τροφοδοσία της Κρήτης με νερό;
Ανεβαίνουν οι τιμές για το κρητικό ελαιόλαδο
«Σαρώνει» η ηπατίτιδα C στην Κρήτη - Κινδυνεύουν 5.000 Κρητικοί
Βίντεο: Η στιγμή που υδροστρόβιλος «χτυπά» την Κρήτη
Η επόμενη μέρα για το ΤΕΙ Κρήτης
Οι βροχές στην Κρήτη «όνειρο» ήταν; Νοτιάδες και υψηλές θερμοκρασίες σήμερα
Πρόγραμμα επίσκεψης κινητού συνεργείου μαστογραφίας στα χωριά της Σητείας
Kαταιγίδες, κεραυνοί και ανεμοστρόβιλοι στην Κρήτη - Που έβρεξε περισσότερο;
Θρήνος στην Κρήτη για τη 19χρονη Μελανθία που βρέθηκε νεκρή στο κρεβάτι της (pics)
Κρήτη: Εντοπίστηκε νεκρή 19χρονη στο σπίτι της
Συγκινεί 11χρονη από το Ηράκλειο Κρήτης: Αυτά ζήτησε ως δώρο για τα γενέθλιά της
Ο αερολιμένας Σητείας είχε άνοδο 103,8%, διακίνησε 59.446 επιβάτες το δεκάμηνο του 2018
Ο καιρός στην Κρήτη: Που θα βρέξει το Σαββατοκύριακο;
«Τρέχουν» για το καλώδιο χωρίς την Κομισιόν...
Ξανά στο Βάι το κόκκινο σκαθάρι (Video)
Π. Πετράκη: Ενδιαφέρον ξανά για την Περιφέρεια Κρήτης στις ερχόμενες εκλογές
Ένα βήμα πιο κοντά στην ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης - Αττικής
4ο Παγκρήτιο πρωτάθλημα πορτοκαλί γηπέδου
Ανοιχτές συζητήσεις για τις έρευνες υδρογονανθράκων στην Κρήτη
Οι παίδες του Σητειακού ηττήθηκαν από την Πεδιάδα
ΔΙΑ ΖΩΣΗΣ ΝΟΜΙΚΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΤΟΥ ΙΝΕ ΓΣΕΕ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΣΗΤΕΙΑΣ
Έρευνα: Από πού κρατάει η “σκούφια” των Κρητικών;