Μήπως ήλθε η ώρα να δούμε το βιομηχανικό μας πολιτισμό με άλλο μάτι;






Μπορεί η Κρήτη να θεωρείται από τις κορυφαίες ελαιοπαραγωγές περιοχές της Ελλάδας, τόσο σε ποσότητα όσο και σε ποιότητα ελαιολάδου, ωστόσο ελάχιστα την έχει απασχολήσει η εξέλιξη στην παραγωγή του συγκεκριμένου προϊόντος και το πέρασμα από την εποχή που την κίνηση για το άλεσμα της ελιάς έδιναν τα ζώα, για να φθάσουμε στη συνέχεια στο ντίζελ και  από εκεί στον ηλεκτρισμό και τις σύγχρονες μεθόδους έκθλιψης του καρπού.







Διάσπαρτα σε αρκετές περιοχές του νησιού μπορεί να δει κανείς σήμερα, ερειπωμένα, παλιά λιοτρίβια, αφημένα στην τύχη τους και φυσικά αναξιοποίητα, παρότι μνημεία αυτού που αποκαλούμε βιομηχανικό πολιτισμό.




Γιατί μπορεί η Ελλάδα να μην φημίζεται ως βιομηχανική χώρα, ωστόσο έχει να επιδείξει στην πάροδο των ετών, σημαντικά δείγματα βιομηχανικής δυναμικής, πριν καταλήξει σε χώρα παροχής υπηρεσιών.







Η Βιομηχανική Αρχαιολογία είναι υπαρκτή ως κλάδος της αρχαιολογίας, εξελισσόμενος διαρκώς από τα μέσα της δεκαετίας του '50 όταν εμφανίστηκαν και τα πρώτα δείγματα αποβιομηχάνισης. 




Ασχολείται με τη μελέτη του βιομηχανικού πολιτισμού, δηλαδή με όλες εκείνες τις παραγωγικές  εγκαταστάσεις που δημιουργήθηκαν για ή από τη βιομηχανική διεργασία.




Αντικείμενο της δεν είναι μόνο τα βιομηχανικά κτίρια αλλά και ο μηχανολογικός εξοπλισμός, οι τόποι και οι συνθήκες παραγωγής, αλλά και ό,τι αφορά στο εμπόριο, τη μεταφορά και τα δίκτυα διανομής βιομηχανικών προϊόντων.







Η βιομηχανική αρχαιολογία βλέπει τα τεχνικά μνημεία ως φορείς πληροφοριών, ως χώρους όπου έχουν αλληλεπιδράσει ο πολιτισμός και το περιβάλλον, παρέχοντας μας σήμερα ιστορικές γνώσεις και μια καλύτερη αντίληψη της σύγχρονης κοινωνίας.




Η αποκατάσταση και επανάχρηση των παλιών βιομηχανικών συνόλων, τις τελευταίες δεκαετίες, έχει βρει θέση και στην Ελλάδα, παρότι όχι ακόμα στο βαθμό που θα έπρεπε.




 Μέσα από αυτές τις διαδικασίες γίνεται προσπάθεια προβολής και ανάδειξης της εκάστοτε τοπικής ταυτότητας και των ιδιαιτεροτήτων κάθε τόπου, αλλά και της πολιτιστικής του κληρονομιάς, στο σύνολό της.







Εμπόδια δυστυχώς ακόμα υπάρχουν πολλά, ανάμεσα τους η απουσία ικανοποιητικού θεσμικού πλαισίου, η έλλειψη ολοκληρωμένης επιστημονικής γνώσης και καταγραφής των βιομηχανικών καταλοίπων, η δυσκολία συνεργασίας τοπικών αρχών και ιδιοκτητών, η γραφειοκρατία και φυσικά η οικονομική κρίση, που χτύπησε την πόρτα της χώρας μας μετά το 2009.  








Στον τομέα της παραγωγής ελαιολάδου η Ελλάδα έχει να επιδείξει ένα σημαντικό βιομηχανικό πλούτο. Παλιά ελαιοτριβεία, ακόμα και από την εποχή που η έκθλιψη του ελαιολάδου γινόταν με τη βοήθεια ζώων υπάρχουν σε πολλές περιοχές. 




Κάποια εξ αυτών είχαν την τύχη να αξιοποιηθούν και να αποδοθούν στο κοινό ως μουσεία, όπως εκείνο της Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου, στην Αγία Παρασκευή, το Μουσείο της Ελιάς και του Ελληνικού Λαδιού στη Σπάρτη, το Μουσείο Ελιάς και Λαδιού Πηλίου, το Μουσείο Ελιάς Κυκλάδων, στην Άνδρο, αλλά και το Μουσείο Eλιάς και Ελαιολάδου στο καταπράσινο νησί της Θάσου.







Και η Κρήτη; με το κορυφαίο ελαιόλαδο της και την παράδοση αιώνων στην παραγωγή του, που είναι στο χάρτη της αξιοποίησης παλιών ελαιοτριβείων; Δυστυχώς πουθενά.




 Παρότι διαθέτει ένα τεράστιο βιομηχανικό δυναμικό στον τομέα αυτό δεν έχει κάνει το παραμικρό για να το αξιοποιήσει.




Το e-storieskritis.blogspot.gr επισκέφθηκε ένα τέτοιο χώρο στο Αλάγνι, του Δήμου Αρχανών Αστερουσίων, και κατέγραψε φωτογραφικά στιγμιότυπα της εγκατάλειψης του, θεωρώντας δεδομένο πως υπό διαφορετικές συνθήκες θα μπορούσε να προσφέρει πολλά στην προώθηση και ανάδειξη του βιομηχανικού πολιτισμού στον τομέα του ελαιολάδου. 




Κι αυτό όχι μόνο λόγω του, από τη δεκαετία του 1950 κατασκευασμένου, μηχανολογικού εξοπλισμού του, που ακόμα διατηρείται σε καλή κατάσταση, αλλά κι επειδή βρίσκεται σε μια περιοχή όπου αυτή τη στιγμή λειτουργούν κάποιες από τις πλέον σύγχρονες μονάδες παραγωγής και τυποποίησης ελαιολάδου στην Κρήτη. Μονάδες υπόδειγμα και στην εξαγωγική τους δραστηριότητα που προσελκύουν τους σημαντικότερους πελάτες-εισαγωγείς του εξωτερικού.








Μάλιστα σε μια πρόχειρη αναζήτηση στο διαδίκτυο ανακαλύψαμε πως μια ίδια μηχανή, με τη βασική μηχανή ντίζελ στο εγκαταλελειμμένο λιοτρίβι του Αλαγνίου, είναι ανάμεσα στα εκθέματα που μουσείου που έχει δημιουργήσει στη Βρετανία η κατασκευάστρια εταιρεία της, η Νational Gas and Oil Engine Company.








Ο γηραιότερος κάτοικος του οικισμού, ο κ Αριστείδης Σφακιανάκης, μας είπε πως το πετρόχτιστο ελαιοτριβείο, που χωρίς σκεπή και πορτοπαράθυρα, συναντά κανείς εισερχόμενος στο χωριό, χτίστηκε γύρω στο 1950.




 Οι μηχανές του λειτουργούσαν με ντίζελ και αποτελούσε κόσμημα για όλη τη γύρω περιοχή. 




Πρόκειται για συνιδιοκτησία των οικογενειών Ζωγραφάκη, Σφακιανάκη και Καφετοζογιαννάκη. 




Ήταν δομημένο σε 2 διαφορετικούς χώρους και είχε τη φήμη της καλύτερης επιχείρησης στα πέριξ.




 Ακόμα και σήμερα, παρά την εγκατάλειψη που υφίσταται, ανάμεσα στο σκουριασμένο εξοπλισμό του βλέπει κανείς σχεδόν ακέραιους τους ιμάντες και άλλα λειτουργικά μέρη, που κάποτε του έδιναν ζωή για να δώσει  κι αυτό από την πλευρά του ζωή με την παραγωγή του πολύτιμου ελαιόλαδου.







Η κρίση, λένε κάποιοι, φέρνει ευκαιρίες και ίσως είναι καιρός να την εκμεταλλευτούμε προς αυτή την κατεύθυνση. Να ξεκινήσουμε δηλαδή να βλέπουμε εκεί που υπάρχουν συντρίμμια και αποκαΐδια ανάπτυξη και δράσεις που θα μας πάνε ένα βήμα μπροστά, χωρίς να περιμένουμε από την Πολιτεία να μας συνδράμει σε αυτή την προσπάθεια. 




Εξάλλου έχουμε το προνόμιο να ζούμε σε μια χώρα όπου το παρελθόν ήταν και είναι κινητήριος μοχλός για το μέλλον και η βασική πηγή συγκέντρωσης εσόδων στο παρόν.   







Ελένη Βασιλάκη











e-storieskritis

Κατηγορίες: 

Άφησε το σχόλιο σου:

Τελευταία νέα Κρήτης

Μαθητές βρήκαν το "χαμένο" δάσκαλο που ποτέ δεν ήθελαν (Video)
Ανησυχία της Εκκλησίας της Κρήτης για τα Θρησκευτικά
Τριήμερο Κ.Δευτέρας :Με τι καιρό θα γίνουν καρναβάλια και κούλουμα
Ηλεκτρονικά θα μαθαίνουν πότε θα χειρουργηθούν οι Κρητικοί
Κρήτη: Ανήλικοι με κουκούλες και σιδερογροθιές ξυλοκόπησαν μαθητές έξω από σχολείο!
Προτάσεις για τα προβλήματα από την αιφνίδιες αλλαγές στη δακοκτονία
ΕΝΙΑΙΟΣ ΑΓΡΟΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΣΗΤΕΙΑΣ – Η ΜΑΧΗ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΔΟΘΕΙ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ ΣΤΙΣ 08/03/2017
Θεατρική παράσταση “Η ιστορία του ζωολογικού κήπου” Πέμπτη 2 Μαρτίου στο πολύκεντρο Σητείας στις 9:30μμ
Βομβαρδισμένο τοπίο η παραλιακή( video)
Ελαιόλαδο, το χρυσάφι της Κρήτης δεν έχει καράτια... - video
Πέντε προγράμματα του ΟΑΕΔ που ανοίγουν 42.400 θέσεις εργασίας
“Κλείδωσε” οριστικά μέσω Κρήτης ο EuroAsia
Διάλυση της εργολαβίας για τον παραλιακό Σητείας ζήτησε ο εργολάβος
Διαδοχικές συναντήσεις του Περιφερειάρχη με Κυβερνητικά στελέχη για την δακοκτονία στην Κρήτη
Ανάβουν και πάλι τα «κόκκινα φανάρια» στο Ρέθυμνο
Τουριστικές επενδύσεις πολλών αστέρων στην Κρήτη
"Καμπανάκι" του Harvard για την υγεία των Κρητικόπουλων
Έφυγε από τη ζωή ο Αχιλλέας Κεφαλογιάννης
Εκοιμήθη ο παπα «ΓΑΛΕΖΟΣ» Χιωτάκης απο τα Νομικιανά Σφακίων
Ανοιξιάτικος ο καιρός στην Κρήτη
Ο «χάρτης» του καρκίνου στην Κρήτη
Ένα ημερολόγιο που αναδεικνύει το φυσικό περιβάλλον της Κρήτης
«Πολύ χαμηλή προετοιμασία για την αντιμετώπιση ενός τσουνάμι»
Φρικτός θάνατος ηλικιωμένου στα Χανιά
Βρήκαν ποιοι έκλεψαν το λάδι
Οι τιμές του ελαιολάδου από τον ΣΕΔΗΚ (ενημέρωση 14/02/2017)
Ο στίβος της Κρήτης στα... καλύτερα του!
Οι εκπιπτόμενες δαπάνες των αγροτών
Ακυρώνεται λόγω πένθους η περιοδεία Μητσοτάκη στο Λασίθι
5ο Φεστιβάλ Κρητικής Κουζίνας
Μαθήτρια διασχίζει 5.000 χλμ. το μήνα για το σχολείο (Video)
Συνελήφθη εκπαιδευτικός στην Ιεράπετρα, για ασέλγεια σε μαθήτριες!
Ενημέρωση των γυναικών για τη σπουδαιότητα της μαστογραφίας
Με ναρκωτικά πιάστηκε 57χρονος
Με ηρωίνη συνελήφθη ένας 32χρονος
Ιεράπετρα - Σκυλιά κατασπάραξαν ζώα στην Κρήτη και τα άφησαν ελεύθερα!
Ανακοίνωση ΕΑΣ Σητείας
Δύο Ι.Χ έπεσαν σε ανοιχτό φρεάτιο στο δρόμο Μοίρες-Τυμπάκι
Παίρνουν μέτρα για να μην εξαφανιστούν οι ασκορδουλάκοι
Η Χειρουργική Κλινική επέστρεψε στο δεύτερο όροφο
Τακτοποίηση όλων των φορολονικών εκκρεμοτήτων των Πολιτιστικών Συλλόνων χωρίς προστημα έως και τη χρήση 2015
Ε.Π.Κ.Κρήτης: "Επιλέγω να μη συμμετέχω" σε τηλεφωνικές κλήσεις (opt out )
H φορολογία των αγροτών από 1/1/2017
Κοινωφελής: Αγωνία τέλος για 1793 Κρητικούς, βγήκαν τα αποτελέσματα
Η κρητική διατροφή προφυλάσσει και από ψυχικές παθήσεις
Πανελλαδικό ρεκόρ για την Κρήτη και την περίοδο της κρίσης
Aνάλυση: Οι ασφαλιστικές εισφορές των αγροτών από 01.01.2017
Ανακοίνωση σχετικά με τις Συγκεντρωτικές Καταστάσεις των αγροτών του ειδικού καθεστώτος
Μια ολόκληρη πόλη της Κρήτης πήρε...ιθαγένεια!
Απόβαση στην Αθήνα για τους Κρητικούς αγρότες
Στο "έλεος" των ανέμων η Κρήτη, "καθηλώθηκε" πλοίο
Δεν έχει φτάσει στην Κρήτη, αλλά προετοιμαζόμαστε
Οι τιμές ελαιολάδου από τον ΣΕΔΗΚ (ενημέρωση 07/02/2017)
Πως γίνεται το κλάδεμα ανανέωσης της ελιάς (Video)
Η πόλη της Κρήτης με την πολυτάραχη ιστορία και το άλυτο μυστήριο - Δείτε τις φωτογραφίες
Τα ρωμαϊκά λουτρά του Πανασού παραδομένα στη φθορά του χρόνου
Η αυθεντική Κρήτη σε 18 μαγικά λεπτά! (vid)
Κρήτη: Σε κλοιό αντικυκλώνα με κάθοδο ψυχρής άεριας μάζας
Νταλίκα φορτωμένη κοκαΐνη με προορισμό την Κρήτη
TO ΝΕΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΚΡΗΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ - ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΕΤΟΥΣ 2017
Μετά το σάλο, επιστροφή στο εργόσημο για τους εργάτες
Περιζήτητος προορισμός θα είναι φέτος η Κρήτη!
Εφημέριοι από το νομό Λασιθίου στην Παγκρήτια Ιερατική Σύναξη
Σπάνιο ντοκιμαντέρ! Πώς ήταν η Κρήτη πριν από 82 χρόνια
Σαν σήμερα το 1980 πεθαίνει ο «Αρχάγγελος της Κρήτης», Νίκος Ξυλούρης
Τετάρτη ή Πέμπτη έρχεται ο Αστυνομικός Διευθυντής Λασιθίου
Αρχαία Έλυρος: Η ισχυρή πόλη των Χανίων που "έκοβε" δικό της νόμισμα (φωτό)
Επιστρέφει το χειμωνιάτικο σκηνικό του καιρού στην Κρήτη
Κρήτη: Πού έπεσαν οι πολλές και που οι λίγες βροχές το 2016
Σε απόγνωση οι αγρότες με τις αποφάσεις της κυβέρνησης-video
Το πιο πολύχρωμο και βραβευμένο χωριό της Ελλάδας βρίσκεται στην Κρήτη - Κάθε σοκάκι του μοιάζει με ...
Οι τιμές ελαιολάδου από τον ΣΕΔΗΚ (ενημέρωση 31/01/2017)
Η μάχη των Αρχανών που δεν πρέπει να ξεχάσουμε. Όταν 500 Κρητικοί «πελέκησαν» 20.000 Τούρκους !!!
Kρήτη: Μπούκαραν ως τεχνικοί της ΔΕΗ και άρπαξαν σύνταξη
Εισροή υδάτων στο πλοίο «Πρέβελης» νότια του Σαρωνικού
Έως τις 6 Φεβρουαρίου, οι αιτήσεις συμμετοχής στο πρόγραμμα κοινωφελούς εργασίας σε όλους τους δήμους
Διευκρινήσεις σχετικά με την επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης του αγροτικού πετρελαίου
Επιτέλους, ξεκινάει ο δρόμος!
Ο "θάνατος" της οικοδομής: από 3.000 έμειναν 250!
Kρήτη: "Xτυπούν" υπολογιστές με ιό και ζητούν "λύτρα" -video
Αναρτήθηκε από τον ΟΑΕΔ ο οριστικός πίνακας για 4.000 θέσεις εργασίας
ΧΕΙΜΩΝΙΑΤΙΚΗ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ, ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ
Στοιχεία σοκ: Από 13 ετών ναρκομανείς οι Κρητικοί!
Συμμετοχή του Σητειακού Αθλητικού Ομίλου στο 4ο Φεστιβάλ Κρητικού Στίβου (Video)
Σε απόγνωση οι αγρότες κλιμακώνουν τον αγώνα τους-vid+photos
Αφιέρωμα: Καρέ καρέ η εκτέλεση ενός ολόκληρου χωριού της Κρήτης από τους Ναζί
Κρήτη: Έρχονται 25 Μονάδες Υγείας στη γειτονιά σας