H ιδιαίτερη ιστορία των φουγάρων της ΑΒΕΑ | Φωτός

Εν αναμονή της κήρυξης των φουγάρων της ΑΒΕΑ σε διατηρητέο μνημείο από το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων, υπενθυμίζουμε την ιδιαίτερη ιστορία του εργοστασίου που δέθηκε με την ιστορία των Χανίων και της Κρήτης συνοδεύοντας το κείμενο με φωτογραφικό υλικό.

Η ιστορία της ΑΒΕΑ ξεκίνησε το 1889.

Τότε, ο γάλλος χημικός Ιούλιος Δέης (Jules Deiss), μετά από ευρεσιτεχνία του στο Ίδρυμα Παστέρ του Παρισίου, ίδρυσε την εταιρεία και το εργοστάσιο στην περιοχή της Νέας Χώρας έξω από τα τείχη της πόλης και δίπλα στο Εβραϊκό νεκροταφείο. Ο ίδιος είχε δημιουργήσει εργοστάσιο με ίδιους σκοπούς στην Τυνησία. Το εργοστάσιο σε πρώτο στάδιο παρήγαγε πυρηνέλαιο και επεξεργαζότανε τον ελαιοπυρήνα. Το πυρηνέλαιο μάλιστα εξαγόταν στη Γαλλία, με σκοπό την παραγωγή σαπουνιού τύπου Μασσαλίας.

Τα Χανιά αποτελούσαν ένα πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη τέτοιου είδους βιομηχανιών. Ήδη λειτουργούσαν αρκετές βιοτεχνίες παραγωγής ντόπιου σαπουνιού και η πλούσια ελαιοπαραγωγή της Κρήτης μαζί με μια σχετική σταθερότητα που προσέφερε η Σύμβαση της Χαλέπας στην Ημιαυτόνομη Κρητική Πολιτεία, δημιούργησε ένα κλίμα για ανάπτυξη νέων πρωτοβουλιών. Τα Χανιά, αποκτούν κοσμοπολίτικο χαρακτήρα υπό την παρουσία των στόλων των «Προστάτιδων Δυνάμεων». Αποτέλεσαν πόλο έλξης για δεκάδες υπήκοους ευρωπαϊκών κρατών οι οποίοι και δημιουργούν την παροικία τους ασχολούμενοι κυρίως με το εμπόριο και τη βιομηχανία.

Αλλαγή στο ιδιοκτησιακό καθεστώς είχαμε το 1894 αφού αγοράζεται από την εταιρία Sahel Tunisien. Τότε, για την εξυπηρέτηση των λειτουργιών του μιας και αποτελούσε τη μεγαλύτερη βιομηχανία της πόλης, γίνεται το πρώτο ρήγμα στα τείχη στην περιοχή της πύλης του San Salvatore το έτος 1899. Η άδεια οικοδόμησης δόθηκε από το «Γενικόν Διοικητικόν Συμβούλιον Κρήτης

Το 1917 η εταιρεία πέρασε στα χέρια των Χανιωτών επιχειρηματιών Π. Μαρκαντωνάκη, Κ. Ναξάκη, Κ. Μανουσάκη και Γ. Κασιμάτη. Η επωνυμία της εταιρείας καταχωρήθηκε σ’ αυτήν που έμελλε να μείνει γνωστή ως Ανώνυμος Βιομηχανική Εταιρία «ΑΝΑΤΟΛΗ», δηλαδή ΑΒΕΑ. Το καταστατικό υπογράφεται από την προσωρινή κυβέρνηση Βενιζέλου στη Θεσσαλονίκη στις 16 Ιανουαρίου 1917 και οι δραστηριότητές της επεκτείνονται στην εμπορία και επεξεργασία ελαιολάδων και στην παραγωγή σαπουνιών.

Το 1935 το εργοστάσιο ανακατασκευάζεται και λειτουργεί με επιτυχία μέχρι τον πόλεμο. Οι αλλεπάλληλοι βομβαρδισμοί κατέστρεψαν μεγάλο κομμάτι των υποδομών του. Οι ζημιές αποκαταστάθηκαν μεταπολεμικά και η λειτουργία του συνέχισε. Νέα αλλαγή καθεστώτος ιδιοκτησίας το 1951 αφού μετατρέπεται σε συνεταιριστική – μέχρι σήμερα – και εκπροσωπείται από τους παραγωγούς του Νομού Χανίων.

Το 2004 πραγματοποιείται η μετεγκατάσταση και ο εκσυγχρονισμός του τυποποιητηρίου λαδιών, του τμήματος παραλαβής ελαιολάδου και των γραφείων διοίκησης στη θέση Αγροκήπιο του Δήμου Ελευθερίου Βενιζέλου Νομού Χανίων καθώς και η μετεγκατάσταση του σαπωνοποιείου και της ραφιναρίας λαδιών στον Δήμο Κεραμειών.

Στο έτος 2010, το εργοστάσιο βρίσκεται παραιτημένο στη μοίρα του. Παρά τις προτάσεις που έγιναν για αναστήλωση των σημαντικότερων εγκαταστάσεων και τη δημιουργία ενός βιομηχανικού μουσείου για την πόλη ή για τη χρήση του χώρου προς πολιτιστικές δραστηριότητες, κομμάτι του κατεδαφίστηκε και κτίστηκαν σχολεία. Στη συνέχεια, τα κτίρια που απέμειναν ήλθαν στην κατοχή της εταιρείας «Κρητικά Ακίνητα Α.Ε.» της Συνεταιριστικής Τράπεζας Χανίων. Η επιθυμία της ήταν να γκρεμιστούν και να κτιστεί ξενοδοχειακό συγκρότημα. Ο συντελεστής δόμησης στην περιοχή δεν επέτρεπε κάτι τέτοιο κι οπότε οι εγκαταστάσεις πουλήθηκαν στην κυπριακών συμφερόντων εταιρεία “Leptos”.

Τον Ιούνη του 2016 μετά από κινητοποίηση συλλογικοτήτων και φορέων αποτράπηκε η κατεδάφιση των δύο καμινάδων και εντός εκ των ερειπίων. Με ομόφωνο ψήφισμά του στις 8 Ιουλίου του 2016, το δημοτικό συμβούλιο εξέφρασε την αντίθεσή του στα σχέδια του ιδιώτη και έκτοτε προχωρούν οι διαδικασίες για την κήρυξη των καμινάδων σε νεώτερα μνημεία.

Χρονολόγιο εταιρείας ΑΒΕΑ

1889

Ο Γάλλος χημικός Ιούλιος Δέης ιδρύει την εταιρία στην περιοχή “Νέα Χώρα” της πόλης Χανίων.

1894

Αγοράζεται από την εταιρία Sahel Tunisien. Τότε, για την εξυπηρέτηση των λειτουργιών του εργοστασίου, μιας και αποτελούσε τη μεγαλύτερη βιομηχανία της πόλης, γίνεται το πρώτο ρήγμα στα τείχη στην περιοχή της πύλης του San Salvatore το έτος 1899. Η άδεια οικοδόμησης δόθηκε από το «Γενικόν Διοικητικόν Συμβούλιον Κρήτης»

1917

Εξαγορά και σύσταση ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία Ανώνυμος Βιομηχανική Εταιρία «ΑΝΑΤΟΛΗ» από τους Χανιώτες επιχειρηματίες Π. Μαρκαντωνάκη, Κ. Ναξάκη, Κ. Μανουσάκη και Γ. Κασιμάτη. Το πρώτο καταστατικό της υπογράφεται από την προσωρινή κυβέρνηση του Ελευθερίου Βενιζέλου στη Θεσσαλονίκη στις 16 Ιανουαρίου 1917.

[caption id="attachment_258471" align="alignnone" width="700"] OLYMPUS DIGITAL CAMERA[/caption]

1935

Tο εργοστάσιο ανακατασκευάζεται και λειτουργεί με επιτυχία μέχρι τον πόλεμο. Οι αλλεπάλληλοι βομβαρδισμοί κατέστρεψαν μεγάλο κομμάτι των υποδομών του. Οι ζημιές αποκαταστάθηκαν μεταπολεμικά και η λειτουργία του συνέχισε.

1951

Δημιουργία συνεταιριστικής εταιρίας με εκπροσώπηση από τους παραγωγούς του Νομού Χανίων.

1994

Μετεγκατάσταση και εκσυγχρονισμός του πυρηνελαιουργείου και του σαπωνοποιείου της εταιρίας στο Δήμο Κεραμειών του Νομού Χανίων.

2004

Το 2004 πραγματοποιείται η μετεγκατάσταση και ο εκσυγχρονισμός του τυποποιητηρίου λαδιών, του τμήματος παραλαβής ελαιολάδου και των γραφείων διοίκησης στη θέση Αγροκήπιο του Δήμου Ελευθερίου Βενιζέλου Νομού Χανίων, καθώς και η μετεγκατάσταση του σαπωνοποιείου και της ραφιναρίας λαδιών στο Δήμο Κεραμειών.

2014

Το 51% των μετοχών της μεταβιβάζεται στη Συνεταιριστική Τράπεζα Χανίων.

Οι φωτογραφίες είναι του Γιάννη Αγγελάκη

To άρθρο H ιδιαίτερη ιστορία των φουγάρων της ΑΒΕΑ | Φωτός εμφανίστηκε στον Αγώνας της Κρήτης.

Κατηγορίες: 

Άφησε το σχόλιο σου:

Τελευταία νέα Κρήτης

Οι χοχλιοί της Κρήτης
Επιδείνωση καιρού
Συνεχίζεται η «κοκορομαχία» για το καλώδιο της Κρήτης
Πρωτιά της Κρήτης στα ύψη βροχής - Πού έβρεξε περισσότερο
Ο καταξιωμένος δεξιοτέχνης λυράρης Κωστής Παπουτσάκης στην Σητεία (video)
Πρεμιέρα για τη χειμερινή εκπτωτική περίοδο - Τι πρέπει να προσέξουν οι καταναλωτές
Επιδείνωση του καιρού - Στα 600 μέτρα χιόνια στην Κρήτη
Είσαι γεννημένος το 2001; Για πέρασε από την Στρατολογία
Σεισμός 4,2 Ρίχτερ στην Κρήτη
4,6 Ρίχτερ νοτιοανατολικά της Ιεράπετρας
Τα δίκτυα φυσικού αερίου δε θα έρθουν στην Κρήτη
Παραμένουν δεμένα τα πλοία στα λιμάνια της Κρήτης
Αλλαγή δρομολογίων πλοίου Πρέβελης
Έρχεται το νέο κύμα κακοκαιρίας «Υπατία» από την Τετάρτη
Το ΤΕΙ Κρήτης γίνεται Πανεπιστήμιο
Κατάρτιση συνδυασμών εκλογής δημάρχου και δημοτικών συμβούλων
«Φεύγει» ο χιονιάς - Αλλάζει ο καιρός στην Κρήτη
Φρικτό τροχαίο δυστύχημα στην Ιεράπετρα με νεκρό και τραυματίες (pic)
Ηράκλειο - Ένωση Ιδιωτικών Υπαλλήλων: «Κανένας "ντελιβεράς" στο δρόμο με κακοκαιρία»
Το έστρωσε στο Οροπέδιο Λασιθίου με 30 πόντους χιόνι - Ολονύκτια κινητοποίηση (Video)
Επιδοτήσεις: Στο ειδικό καθεστώς οι αγρότες με ποσό κάτω των 5.000 €
Χωρίς το Λασίθι ο ΣΥΡΙΖΑ δημοσιοποίησε τους πρώτους υποψηφίους Δημάρχους
"Η ΠΕΝΤΑΜΟΡΦΗ ΚΑΙ ΤΟ ΤΕΡΑΣ" στην Σητεία
Κακοκαιρία: Πότε και που θα χτυπήσει την Κρήτη με χιόνια σε χαμηλό υψόμετρο
Κοπή πίτας στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου
Προσοχή στα αιγοπρόβατα λόγω κακοκαιρίας
Για Σητεία πετούσαν... στο Ηράκλειο προσγειώθηκαν!
Όχι άλλες μπαλοθιές - Το «έθιμο»που σκοτώνει στην Κρήτη
Τροποποιήσεις στα δρομολόγια του Πρέβελης
Συνεδρίαση της διευρυμένης Νομαρχιακής Συνέλευσης της ΝΟΔΕ Λασιθίου, παρουσία του υποψήφιου Περιφερειάρχη Κρήτης
Το χειμερινό ωράριο λειτουργίας των αρχαιολογικών χώρων στο νομό Λασιθίου
Η Κρήτη ξεδίψασε με το νερό που έπεσε
«Πληγή» για την Κρήτη οι μπαλωθιές και οι «αδέσποτες» σφαίρες
Αλλαγή δρομολογίων του "Πρέβελης" λόγω κακών καιρικών συνθηκών
Κακοκαιρία: Καταιγίδες και πολλά μποφόρ στην Κρήτη
Κρήτη - Ολόκληρο τμήμα από βουνό έπεσε στον ΒΟΑΚ
Κοριτσάκια τα πρώτα μωρά για το 2019 στην Κρήτη
Ηράκλειο: Πήγαινε στο αυτοκίνητό του και σφηνώθηκε σφαίρα στον ώμο του
Κρήτη: Ψάρι καταβροχθίζει μέταλλο – Σε απόγνωση οι ψαράδες (vid)
Κλείνει μια κακή χρονιά για το λάδι της Κρήτης
Στα δόντια του λαγοκέφαλου – Βίντεο με το ψάρι να καταβροχθίζει μέταλλο
Ανομίας συνέχεια: Έκοψαν τις ελιές, πήραν και τα ξύλα!
Έκτακτο Δελτίο Επιδείνωσης Καιρού
2018: Η χρονιά της ξηρασίας - Σε απόγνωση οι Κρητικοί παραγωγοί
Ποδαρικό με βροχές, χιόνια στα ορεινά και βοριάδες θα κάνει στην Κρήτη το 2019!
Και δήμοι της Κρήτης στη λίστα όσων χρηματοδοτούνται για τα αδέσποτα ζώα
Από το «Ξα μου» στο ... όφου!
Εξισωτική αποζημίωση: Από 10 Ιανουαρίου ξεκινούν οι ενστάσεις
Οι αμαζόνες της Κρήτης που ρίχτηκαν στον αγώνα των Κρητών και πάλεψαν για την απελευθέρωση
Κρήτη - Του έκοψαν πάνω από 100 ρίζες ελιές - Εικόνες που προκαλούν θλίψη!
Καταγγελία: Φορτώνουν στο δάκο όλες τις καταστροφές στις ελιές
Δίχως τέλος οι τραγωδίες: Έδωσε τέλος στη ζωή του πριν λίγο ανήμερα των Χριστουγέννων
Νέο φρικτό τροχαίο στην Κρήτη: Ένας στην εντατική και άλλοι τρεις τραυματίες μετά από εγκλωβισμό
Ψάχνουν την επιδότηση για τον θρυμματιστή λιόκλαδων
Παραδίδεται το έργο Γούρνες - Χερσόνησος
Ζερβάκης Γιώργος: Ερώτηση προς τον Κο Περιφερειάρχη Κρήτης για την αποκατάσταση των πληγεισών περιοχών στο Γούδουρα.
Ο Κήπος των αληθινών ευχών στη Σητεία κάνει τη μεγαλύτερη του ευχή. »Να γίνει καλά ο Γιώργος και να γυρίσει στην οικογένεια του»
Οι ΔΟΥ στις 2,3 και 4 Ιανουαρίου δεν θα πραγματοποιήσουν συναλλαγές με το κοινό
Επιδοτήσεις: Τι ισχύει με το ακατάσχετο;
Ευχές από το Τμήμα Αιμοδοσίας ΠΑΓΝΗ
Αλ. Μαρκογιαννάκης: Γιατί εξαιρείται η Κρήτη από το μεταφορικό ισοδύναμο
Μόνο στην Κρήτη: Άγιος Βασίλης σε αγροτικό 4×4 «ντυμένο» με Χριστουγεννιάτικα λαμπιόνια!
Απίστευτο! Εργοδότης πήγε στο σπίτι εργαζόμενης και πήρε πίσω το «δώρο»
Μπαίνουν οι επιδοτήσεις με... ακατάσχετο για τους αγρότες
Ύστατη προσπάθεια στην Κρήτη για τον καθορισμό του φορέα διαχείρισης στερεών αποβλήτων
Μανούσος Κούνδουρος -Εμπνευστής της ιδέας της πλήρους αυτονόμησης της Κρήτης
Κοιτάσματα-«μαμούθ» στην Κρήτη: «200 δισ. ευρώ η αξία» – «Μυρίζονται» χρήμα & θέλουν να βάλουν χέρι οι Τούρκοι – Ηχητικό
Αναβλήθηκε η δίκη των «4» για τον μινωικό κούρο αξίας... 1,3 εκατ. ευρώ
Σοβαρή υποβάθμιση της ποιότητας του ελαιολάδου
Κρήτη: «Φρενάρει» ο τουρισμός για το 2019 μετά τα απανωτά ρεκόρ
Παραλίγο τραγωδία στη Κρήτη: Βράχια προκάλεσαν τροχαίο 2 αυτοκινήτων (pics)
Ηλ. Κονοφάγος: Η στόχευση της Τουρκίας με τους χάρτες «ιδιοκτησίας» των ¾ της Κρήτης
Τα αγριόχορτα της Κρήτης και η διατροφική τους αξία
Συνέχεια στο «πόκερ» γύρω από το καλώδιο
4 στο εδώλιο για την αρχαιοκαπηλία του αμύθητης αξίας μινωικού κούρου
Ευθύμιος Καούδης -Ένας Κρητίκαρος Μακεδονομάχος
Οι υποψήφιοι βουλευτές του Κινήματος Αλλαγής στο νομό Λασιθίου
Πώς βγήκε η φράση «Τα ίδια Παντελάκη μου, τα ίδια Παντελή μου;» Τι σχέση έχει με την Ενετοκρατία στην Κρήτη
Διακοπή στη δίκη για την αρχαιοκαπηλία του μινωικού κούρου αξίας 1,3 εκατ. ευρώ
Ενημερωτική εκδήλωση παρουσίασης του έργου «ΓΕΩΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΑ ΝΗΣΙΩΤΙΚΑ ΓΕΩΠΑΡΚΑ – GEOTOURISM IN INSULAR GEOPARKS».
Λαδοκουραμπιέδες -Νηστίσιμοι κρητικοί κουραμπιέδες!
Το κρυφό σημείο του πλοίου που έκρυβε τόνους χασίς
«Τρέχουν» και οι δύο για το μεγάλο καλώδιο Κρήτης – Αττικής
Δεν έχουν τελειωμό: Νέα καταγγελία βιασμού 13χρονης συγκλονίζει τα Χανιά
Αυτοί οι Δήμοι της Κρήτης θα έχουν δωρεάν wi-fi - Ηχηρές… απουσίες
Κνωσός: Ανακαλύφθηκε το πιο σημαντικό εύρημα μετά το δίσκο της Φαιστού (ΦΩΤΟ)
Ξέσπασε "πόλεμος" πάνω από το ... "αντικριστό" !