ΦΩΤΟ | Σύνταξη στα 67; Μάλλον άπιαστο όνειρο! Δυσοίωνες οι προβλέψεις του ΟΟΣΑ για τα επόμενα χρόνια. Επισημάνσεις σε συνέδριο στα Χανιά

Το 2ο Ετήσιο Συνέδριο του Κέντρου Κρήτης του ΟΟΣΑ για τη Δυναμική των Πληθυσμών με τίτλο “Η πρόκληση του δημογραφικού: Διαμορφώνοντας τις αγορές εργασίας του μέλλοντος” πραγματοποιείται σήμερα και αύριο στο Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου στα Χανιά, σε συνεργασία με τον Δήμο Χανίων και το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Συμμετοχή Δημάρχου Σφακίων στο ετήσιο τακτικό συνέδριο της Κ.Ε.Δ.Ε.

Διεθνές συνέδριο στα Χανιά για τα Συντάγματα της Κρητικής Πολιτείας

Σε μια εποχή όπου η γήρανση του πληθυσμού και η αύξηση της μακροβιότητας καλούν σε ριζική αναδιαμόρφωση των οικονομιών και των κοινωνιών μας, το συνέδριο φιλοδοξεί να αναδείξει τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες που αναδύονται στην οργάνωση της αγοράς εργασίας σε ένα περιβάλλον μειωμένου εργατικού δυναμικού.

Οι προβλέψεις πάντως είναι δυσοίωνες για τα επόμενα χρόνια, καθώς το λεγόμενο παραγωγικό δυναμικό της χώρας θα μειώνεται διαρκώς ηλικιακά, με αποτέλεσμα τη συρρίκνωση του ΑΕΠ, αλλά και του βιοτικού επιπέδου.

Σύμφωνα με τον επικεφαλής του Κέντρου Κρήτης του ΟΟΣΑ για τη δυναμική των πληθυσμών, Άρη Αλεξόπουλο, όλος ο κόσμος αντιμετωπίζει πλέον πρόβλημα με το εργατικό δυναμικό, που πλέον μετακινείται ηλικιακά στους… άνω των 50 ετών και μάλιστα με πολλές παράλληλες δουλειές.

Οσο για την σύνταξη στα 67, μάλλον θα είναι ένα άπιαστο όνειρο, αν δεν υπάρξουν σοβαρές πολιτικές παρεμβάσεις και δεν ενισχυθεί η εθελουσία έξοδος από την εργασία. Από την άλλη θα πρέπει να δημιουργηθεί και ένα νέο παραγωγικό μοντέλο με διαφορετικές πολιτικές απασχόλησης.

Ποια σενάρια εξετάζονται

Η επιτυχημένη απάντηση των χωρών στις προκλήσεις που αναδεικνύονται αποτελεί αναγκαία συνθήκη για τη διατήρηση του βιοτικού μας επιπέδου. Είναι χαρακτηριστικό ότι η συρρίκνωση του εργατικού δυναμικού λόγω της γήρανσης εκτιμάται ότι μπορεί να προκαλέσει μέχρι το 2050 μείωση στο κατά κεφαλήν ΑΕΠ στις χώρες του ΟΟΣΑ κατά 8% σε σχέση με το 2021. Η εκτίμηση για την αντίστοιχη μείωση στην Ελλάδα, αν δεν ληφθούν μέτρα, είναι περίπου διπλάσια (15%), λόγω της αυξημένης επιβάρυνσης της χώρας μας από τις δυσμενείς δημογραφικές εξελίξεις.

Στα σενάρια που εξετάζονται για την αντιμετώπιση των προκλήσεων κεντρικό ρόλο έχει η αξιοποίηση δεξαμενών εργατικού δυναμικού, οι οποίες σήμερα εμφανίζουν χαμηλά ποσοστά συμμετοχής στην αγορά εργασίας. Ειδικότερα στην Ελλάδα, η ανεργία των γυναικών μετρήθηκε στο 11% τον Σεπτέμβριο 2025, ενώ η ανεργία των ανδρών ανήλθε σε 6%. Τον ίδιο μήνα η ανεργία των νέων ηλικίας 15-24 διαμορφώθηκε στο 19%, ενώ η συνολική ανεργία ήταν 8%. Τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια για την αύξηση του εργατικού δυναμικού με την ενσωμάτωση περισσότερων γυναικών και νέων. Παράλληλα, αυτό που άμεσα θα μπορούσε να αποδώσει, όπως δείχνουν παραδείγματα από τη διεθνή πρακτική που θα συζητηθούν στο συνέδριο (Ισπανία), είναι η αξιοποίηση της νόμιμης μετανάστευσης για την στοχευμένη κάλυψη ελλείψεων στην αγορά εργασίας.

Την ίδια στιγμή, οι αγορές εργασίας του μέλλοντος θα χρειασθεί να προσαρμοσθούν σε συνθήκες όπου θα κυριαρχούν οι μεσήλικες και οι μεγαλύτερης ηλικίας άνθρωποι. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του ΟΟΣΑ, ειδικά στην Ελλάδα, το εργατικό δυναμικό το 2050 θα μειωθεί κατά 2 εκατ. σε σχέση με το 2024, σημειώνοντας ποσοστιαία μείωση 30%. Πρόσφατη έρευνα του Κέντρου Κρήτης του ΟΟΣΑ για τη Δυναμική των Πληθυσμών, η οποία θα παρουσιασθεί στο Συνέδριο, μελετά την επίδραση της γήρανσης στην παραγωγικότητα των εργαζομένων, όπου φαίνεται ότι δεν επιβεβαιώνεται η κυρίαρχη άποψη ότι η γήρανση επιφέρει αναγκαστικά μείωση της παραγωγικότητας. Η κατανόηση της σύνδεσης μεταξύ της ηλικιακής δομής του εργατικού δυναμικού και της παραγωγικότητας συνιστά κρίσιμο παράγοντα για τον σχεδιασμό των πολιτικών που θα καθορίσουν την αγορά εργασίας. Η έρευνα υπογραμμίζει την ανάγκη για πολιτικές που προωθούν τη δια βίου μάθηση μέσω της κατάρτισης και της επανακατάρτισης, τη διευκόλυνση της εργασιακής κινητικότητας των 50+ εργαζομένων, τη δημιουργία νέων υπηρεσιών και επαγγελμάτων που σχετίζονται με τη μακροχρόνια φροντίδα και την υγιή γήρανση.

Η Υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Σέβη Βολουδάκη στο 2ο Φόρουμ του Κέντρου Κρήτης του ΟΟΣΑ για τη Δυναμική των Πληθυσμών

Η Υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, κα Σέβη Βολουδάκη, συμμετείχε στο 2ο Φόρουμ του Κέντρου Κρήτης του ΟΟΣΑ για τη Δυναμική των Πληθυσμών, με θέμα «Δημογραφικές μεταβολές: Διαμορφώνοντας τις αγορές εργασίας του αύριο», που πραγματοποιείται στα Χανιά στις 11–12 Νοεμβρίου.

Στον χαιρετισμό που απηύθυνε κατά την έναρξη του συνεδρίου, η κα Βολουδάκη τόνισε ότι το δημογραφικό δεν είναι ένα αριθμητικό ή στατιστικό ζήτημα, αλλά ένα βαθιά υπαρξιακό θέμα για τη χώρα το οποίο δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί μέσω του μεταναστευτικού. «Το δημογραφικό είναι ένα πρόβλημα που αφορά την Πατρίδα μας, το μέλλον των παιδιών μας, τη συνοχή των τοπικών κοινωνιών, τη βιωσιμότητα της οικονομίας και τη δύναμη του Έθνους μας».

Η Υφυπουργός υπογράμμισε την ανάγκη μιας ολοκληρωμένης πολιτικής που θα αντιμετωπίζει το δημογραφικό μέσα από τη στήριξη της οικογένειας, τη συμφιλίωση επαγγελματικής και προσωπικής ζωής και τη δημιουργία πραγματικών κινήτρων για τους νέους ανθρώπους. «Δεν μπορούμε να μιλάμε για ανάπτυξη αν δεν επενδύουμε πρώτα στη ζωή», σημείωσε.

Αναφερόμενη στις στοχευμένες πολιτικές που εφαρμόζονται, έκανε λόγο για τη μοριοδότηση εντοπιότητας στις ακριτικές, νησιωτικές και ορεινές περιοχές, όπως και για τα στεγαστικά προγράμματα “Σπίτι μου” και “Σπίτι μου ΙΙ”, τα οποία δίνουν προοπτική και στήριξη στους νέους ανθρώπους που θέλουν να δημιουργήσουν τη δική τους οικογένεια. Επεσήμανε επίσης ότι ενισχύονται τα επιδόματα κύησης και λοχείας, τα οποία πλέον καλύπτουν και μητέρες του ιδιωτικού τομέα και ανάδοχες μητέρες, ενώ δημιουργούνται νέοι βρεφονηπιακοί σταθμοί και προωθούνται ευέλικτες μορφές εργασίας.

Η κα Βολουδάκη αναφέρθηκε ακόμη στη συνεχιζόμενη προσπάθεια για την αντιστροφή του brain drain και την επιστροφή Ελλήνων του εξωτερικού, επισημαίνοντας ότι «πλέον μετατρέπουμε το brain drain σε brain gain, χτίζοντας μια Ελλάδα που δίνει ευκαιρίες στους νέους ανθρώπους να δημιουργήσουν και να προοδεύσουν εδώ».

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην πολιτική για τη νόμιμη μετανάστευση, ανακοινώνοντας ότι μέχρι το τέλος του μήνα θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση σχέδιο νόμου του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, το οποίο θα απλοποιεί και θα επιταχύνει τις διαδικασίες για τη νόμιμη είσοδο και εργασία αλλοδαπών πολιτών στη χώρα. «Εφαρμόζουμε ένα σύγχρονο, ισορροπημένο και ρεαλιστικό πλαίσιο πολιτικής για τη νόμιμη μετανάστευση, που συνδυάζει τη διαφάνεια και την ασφάλεια με την πρόοδο και την κοινωνική συμμετοχή», υπογράμμισε η Υφυπουργός.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στις διακρατικές συμφωνίες που βρίσκονται ήδη σε ισχύ, όπως αυτή με την Αίγυπτο για 5.000 εργάτες γης, επισημαίνοντας ότι τέτοιες πρωτοβουλίες συμβάλλουν στην κάλυψη αναγκών σε τομείς με αναπτυξιακή δυναμική, όπως ο τουρισμός, η γεωργία, οι κατασκευές, η εστίαση και οι υπηρεσίες φροντίδας. «Η εργασία δημιουργεί ευκαιρίες, καλλιεργεί δεξιότητες και οικοδομεί σχέσεις εμπιστοσύνης. Είναι το σημείο όπου η ατομική προσπάθεια συναντά την πρόοδο και την ευημερία», ανέφερε η Υφυπουργός, προσθέτοντας ότι η συνεργασία κράτους, κοινωνίας και παραγωγικού τομέα αποτελεί κλειδί για μια δυναμική και δίκαιη ανάπτυξη.

Κλείνοντας τον χαιρετισμό της, η κα Βολουδάκη σημείωσε: «Από τα Χανιά, έναν τόπο με βαθιά παράδοση στη φιλοξενία και την εξωστρέφεια, στέλνουμε το μήνυμα μιας Ελλάδας δυναμικής και δίκαιης, που επενδύει στους ανθρώπους, στη γνώση και στην εργασία. Μιας Ελλάδας που βλέπει τις προκλήσεις του δημογραφικού και της απασχόλησης ως ευκαιρίες για κοινή ανάπτυξη, συνεργασία και πρόοδο.»

Η συζήτηση γίνεται γύρω από τις παρακάτω θεματικές:

• 1^ηΣυνεδρία:Η προσαρμογή της αγοράς εργασίας στις δημογραφικές μεταβολές και τη μακροζωία.
• 2^ηΣυνεδρία:Η γήρανση του εργατικού δυναμικού και οι επιπτώσεις της στην παραγωγικότητα και τη δυναμική της αγοράς εργασίας.
• 3^ηΣυνεδρία:Αντιμετώπιση των ελλείψεων στην αγορά εργασίας σε μια κοινωνία που γερνάει.
• Στρογγυλή Τράπεζα:Πολιτικές λύσεις για τις προκλήσεις της δημογραφικής μετάβασης.

Το συνέδριο θα φιλοξενήσει κορυφαίους Έλληνες και ξένους ειδικούς από τον ακαδημαϊκό και τον πολιτικό χώρο, μεταξύ των οποίων:

• Andrew Scott, Ανώτερος Διευθυντής Οικονομικών στο Ellison Institute of Technology, Οξφόρδη
• Κώστας Μεγήρ, Καθηγητής Οικονομικών, Πανεπιστήμιο Yale
• Νίκη Κεραμέως, Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης
• Σέβη Βολουδάκη, Υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου
• Κωνσταντίνος Γλούμης-Ατσαλάκης, Γενικός Γραμματέας Δημογραφίας και Στεγαστικής Πολιτικής
• Νίκος Μηλαπίδης,Γενικός Γραμματέας Εργασιακών Σχέσεων
• TomBevers, Γενικός Σύμβουλος στο Ομοσπονδιακό Υπουργείο Απασχόλησης του Βελγίου, Πρόεδρος της Ομάδας Εργασίας για την Απασχόληση της Επιτροπής ELSAC του ΟΟΣΑ
• Γιώργος Παγουλάτος, Πρέσβης, Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον Ο.Ο.Σ.Α
• MaiteAlguacil, Καθηγήτρια Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Jaume I, Επιστημονική Σύμβουλος της Υπουργού Ένταξης, Κοινωνικής Ασφάλισης και Μετανάστευσης, Ισπανία.
• WernerEichhorst, Συντονιστής Κοινωνικών και Εργασιακών Πολιτικών Ευρώπης, IZA Institute of Labor Economics
• Αλεξάδρα Τραγάκη, Καθηγήτρια Οικονομικής Δημογραφίας, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο
• JoannaTyrowicz, Καθηγήτρια Οικονομικών, Πανεπιστήμιο της Βαρσοβίας

Για περισσότερες πληροφορίες και εγγραφή για δια ζώσης ή διαδικτυακή συμμετοχή στο Συνέδριο, μπορείτε να επισκεφθείτε τη σελίδα του Κέντρου Κρήτης του Ο.Ο.Σ.Α για τη Δυναμική των Πληθυσμών: https://www.oecd.org/en/events/2025/11/2nd-forum-of-the-oecd-crete-centre-on-population-dynamics-and-economic-prosperity.html.

ΤοΚέντρο Κρήτης για τη Δυναμική των Πληθυσμών, που ιδρύθηκε το 2023 από τον ΟΟΣΑ σε συνεργασία με την Ελληνική Κυβέρνηση, έχει ως αποστολή την προώθηση της εφαρμοσμένης έρευνας και της παροχής συμβουλευτικού έργου για δημογραφικά ζητήματα και τις επιπτώσεις τους στην οικονομική ευημερία.