Γράφει ο Νικόλαος Χρ. Βοζίκης

Στις 30 Νοεμβρίου του περασμένου χρόνου, ημέρα της εορτής του Αγίου Φρουμεντίου, ο Σύλλογος Ελλήνων Αιθιοπίας δεν μπόρεσε να τον τιμήσει με την καθιερωμένη, τα προηγούμενα 16 χρόνια, Λειτουργία και Αρτοκλασία στον Ι. Ν. της Αγίας Φωτεινής Ιλισσού, λόγω των περιορισμών του κορωνοϊού.

Θέλω να ελπίζω ότι πολλοί Έλληνες της Αιθιοπίας θυμήθηκαν την εορτή του προστάτη Αγίου τους, παρά το ότι στην Ελλάδα είναι σχεδόν σαν να μην έχει υπάρξει.

Μέχρι πρόσφατα, η εορτή Του δεν αναφερόταν καν στα περισσότερα ημερολόγια και ημεροδείκτες, ελάχιστοι Έλληνες έχουν ακούσει το όνομά Του, και ακόμα λιγότεροι έχουν έστω και μία αμυδρή ιδέα για το Έργο Του και τη σημασία του.

Μια απόδειξη ότι υποτιμάται ο Άγιος Φρουμέντιος και υπάρχει αδιαφορία για το Έργο Του είναι ο ελάχιστος χώρος που Του αφιερώνεται στις Εγκυκλοπαίδειες.

Επί παραδείγματι, στην Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος – Larousse – Britannica, αναφέρεται με πέντε γραμμές (!) και με λανθασμένη την ημερομηνία τής εορτής Του.

Αντίθετα, στους Αγίους Κύριλλο και Μεθόδιο, που έκαναν ανάλογο έργο ως φωτιστές των Σλάβων, αφιερώνονται (καλώς) τρεις σελίδες. Βέβαια οι Σλάβοι είναι πολύ περισσότεροι από τους Αιθίοπες και ίσως οι Έλληνες τους αισθάνονται πιο «δικούς τους».

Άλλωστε τους αποκαλούμε «ομόδοξους αδερφούς μας» (μην ξεχνάμε και το «Ξανθό Γένος» που θα πάρει πίσω για μας την Πόλη και την Αγιά Σοφιά…). Αντίθετα, μόνο στους πανηγυρικούς θυμόμαστε ότι έχουμε ιστορικές σχέσεις και κοινή θρησκεία με τους Αιθίοπες.

Συχνά δε, ακόμη και κληρικοί, που θα έπρεπε να είναι καλύτερα ενημερωμένοι και πιο προσεκτικοί, τους αποκαλούν, με απίστευτη άγνοια και επιπολαιότητα, «Κόπτες», δηλαδή, στην ουσία, Αιγυπτίους! (βλ. πχ το «Επίσημον Δελτίον Πατριαρχείου Αλεξανδρείας ΠΑΝΤΑΙΝΟΣ», του Ιανουαρίου - Φεβρουάριου 2013, Τεύχος 1 (109) σελ. 32).

Η υποτιμητική αντιμετώπιση του Αγίου Φρουμεντίου και των Αιθιόπων Ορθοδόξων Χριστιανών είναι εξοργιστική, αν λάβει κανείς υπ’ όψη του τα επιτεύγματα του θεμελιωτή του Χριστιανισμού και της Ορθοδοξίας στην Αιθιοπία: μαζί με την Αρμενία, το Βασίλειο της Αξώμης, κοιτίδα της Ιστορικής Ορθόδοξης Αιθιοπίας, ήταν η πρώτη χώρα στον κόσμο που υιοθέτησε τον Χριστιανισμό ως θρησκεία τού κράτους ήδη το 333.

Επί δέκα έξη αιώνες, ο Ορθόδοξος Χριστιανισμός εξακολούθησε να είναι η επίσημη θρησκεία της Αιθιοπίας.

Στο αναθεωρημένο Σύνταγμα της Αιθιοπίας του 1955, ενώ κατοχυρώνεται η ανεξιθρησκία ως ανθρώπινο δικαίωμα, στο Άρθρο 126 αναφέρεται ρητά:

«Η Αιθιοπική Ορθόδοξη Εκκλησία ιδρυθείσα τον 4ο αιώνα βάσει της διδασκαλίας του Αγίου Μάρκου είναι η καθεστηκυία εκκλησία της Αιθιοπίας. Για το λόγω αυτό, υποστηρίζεται από το κράτος. Η θρησκεία του Αυτοκράτορος πρέπει να είναι πάντα η Ορθόδοξη Αιθιοπική Θρησκεία. Το όνομα του Αυτοκράτορος θα μνημονεύεται σε όλες τις θρησκευτικές ιεροτελεστίες».

Δυστυχώς, ένα από τα εγκλήματα του Ντεργκ ήταν να καταργήσει την Ιστορική Πρωτοκαθεδρία της Αιθιοπικής Ορθοδοξίας, που είχε καταστήσει επί αιώνες την Αιθιοπία «ένα Χριστιανικό νησί μέσα σε μια Μωαμεθανική θάλασσα».

Επιπλέον, οι Αιθίοπες υπερασπίσθηκαν όχι μόνο τον Χριστιανισμό απέναντι στους Μωαμεθανούς, αλλά απέτρεψαν και την υποκατάσταση της Ορθοδοξίας από τον Καθολικισμό, όταν τον 17ο αιώνα εξανάγκασαν σε παραίτηση τον Αυτοκράτορα Σουσένιο, ο οποίος επηρεαζόταν και καθοδηγούταν από το Τάγμα των Ιησουιτών και είχε δηλώσει υποταγή στον Πάπα.

Τον διαδέχθηκε ο γιός του Φασιλίδης, ο οποίος εξεδίωξε και τους τελευταίους Ιησουΐτες από τη χώρα.

Αυτή την ιστορική ταυτότητα της Αιθιοπίας προσπάθησε να καταστρέψει το Ντεργκ και οι επίγονοί του, προσθέτοντας ένα ακόμη έγκλημα στο πέρασμά τους από την εξουσία και όχι μόνο, κατά του Αιθιοπικού λαού αλλά, αυτή τη φορά, κατά της ίδιας της Αιθιοπίας.

Εν τούτοις, παρά τον παραμερισμό της Αιθιοπικής Ορθοδοξίας από το «επίσημο κράτος», οι Αιθίοπες Χριστιανοί Ορθόδοξοι δεν πτοήθηκαν.

Σύμφωνα με μελέτες (και από προσωπική αντίληψη όσων τους γνωρίζουν), έχουν τα υψηλότερα ποσοστά στον κόσμο ως προς την ευλάβεια και την ευσεβή τήρηση των θρησκευτικών παραδόσεων.

Είναι και αυτό ένας καρπός της θεμελιώσεως και της διαδόσεως του Χριστιανισμού στην Αιθιοπία από τον αγνοημένο Άγιο.

Λίγοι άνθρωποι, αναλογικά με τα δισεκατομμύρια που έχουν περάσει από τη Γη, έχουν αφήσει ένα θετικό αποτύπωμα στην Ιστορία τής Ανθρωπότητας, οι ευεργετικές συνέπειες του οποίου εξακολουθούν να είναι ορατές αιώνες και χιλιετίες μετά το θάνατό τους.

Ένας από αυτούς είναι ο Άγιος Φρουμέντιος. Η υποτίμησή Του είναι θλιβερή και άδικη και πιστεύω ότι δικαίως ψέγουμε τους υπεύθυνους γι’ αυτή την αγνωμοσύνη απέναντι σ’ έναν πρωτεργάτη τού Χριστιανισμού και τής Ορθοδοξίας.

Ωστόσο, αν κάποιος μάς ρωτήσει: Εσείς οι Έλληνες τής Αιθιοπίας, που μάθατε για τον Άγιο Φρουμέντιο από τα σχολικά σας χρόνια και είχατε την ευκαιρία να δείτε από κοντά το μεγαλείο τού Έργου Του, πώς εκφράζετε το θαυμασμό, την ευγνωμοσύνη και το σεβασμό σας;

Πόσοι από εσάς τον θυμούνται στις 30 Νοεμβρίου κάθε χρόνο και πόσοι πηγαίνατε στη Λειτουργία και Αρτοκλασία στη μνήμη Του, που οργάνωνε ανελλιπώς, τουλάχιστον τα τελευταία 16 χρόνια, ο Σύλλογος Ελλήνων Αιθιοπίας;

Σ’ αυτές τις εύλογες ερωτήσεις τι θα απαντήσουμε;

Ο Ι. Ν του Άγιου Φρουμεντίου στην Αντίς Αμπέμπα. Δυστυχώς, ο μοναδικός στον κόσμο

[](#)[](#)