Σιδηρόδρομος: Παραδόσεις με αστερίσκους, ETCS σε αναμονή και εμπλοκή με τις 100 ισόπεδες διαβάσεις

Με ανοιχτά «μέτωπα» παραδίδονται τα έργα αποκατάστασης στον βασικό σιδηροδρομικό άξονα Αθήνα - Θεσσαλονίκη, σχεδόν τρία χρόνια μετά τις καταστροφές που προκάλεσαν οι κακοκαιρίες Daniel και Elias. Οι εκκρεμότητες αφορούν κυρίως την ηλεκτροκίνηση, η οποία δεν έχει ολοκληρωθεί, αλλά και το σύστημα αυτόματης πέδησης (ETCS), το οποίο έχει μεν εγκατασταθεί σε τρένα και γραμμές, αλλά θα παραμείνει εκτός λειτουργίας για όσο διάστημα διαρκέσει η διαδικασία πιστοποίησης και αδειοδότησής του από τη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ).

Την ίδια στιγμή, ένα ακόμη ζήτημα που αφορά άμεσα την ασφάλεια του δικτύου προστίθεται στη λίστα των εκκρεμοτήτων. Ο διαγωνισμός του ΟΣΕ για την αντικατάσταση 100 Αυτόματων Συστημάτων Ισόπεδων Διαβάσεων (ΑΣΙΔ), που είχε προκηρυχθεί τον περασμένο Μάιο, κηρύχθηκε άγονος, παρά τις παρατάσεις που είχαν δοθεί στη διαδικασία μέσα στο καλοκαίρι. Έτσι, ένα έργο προϋπολογισμού 25 εκατ. ευρώ, που αφορά κρίσιμες υποδομές σε έξι τμήματα του δικτύου, επιστρέφει ουσιαστικά στην αφετηρία, με τον ΟΣΕ να καλείται να αποφασίσει τα επόμενα βήματα για νέα διαγωνιστική διαδικασία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣΕλλάδα | 29.08.2026 06:45Σιδηρόδρομος: Ανοιχτό το ζήτημα της πυραντοχής των καθισμάτων - Νέες ακροάσεις της ΡΑΣ μετά τα πρόστιμα στη Hellenic Train

Το έργο των ΑΣΙΔ άλλωστε είχαν χαρακτηριστεί από την ίδια τη διοίκηση του ΟΣΕ ως «μια ουσιαστική παρέμβαση για την ενίσχυση της ασφάλειας στο ελληνικό σιδηροδρομικό δίκτυο», καθώς αποτελούν την πρώτη γραμμή προστασίας στις ισόπεδες διαβάσεις, δηλαδή στα σημεία όπου το σιδηροδρομικό δίκτυο συναντά το οδικό. Το έργο προέβλεπε την αποξήλωση των παλαιών συστημάτων και την εγκατάσταση 100 νέων συστημάτων SIL4, με παράλληλη διασύνδεση με το ETCS όπου προβλέπεται.

Όσον αφορά τα έργα της αποκατάστασης στον βασικό άξονα, το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών παρουσιάζει την ολοκλήρωσή τους ως ένα σημαντικό ορόσημο. Πηγές του υπουργείου αναφέρουν ότι εντός Αυγούστου ολοκληρώθηκαν, χωρίς νέα παράταση, τα κατασκευαστικά έργα της διπλής γραμμής. Προσθέτουν ότι από την προηγούμενη εβδομάδα τέθηκαν σε λειτουργία τα συστήματα σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης, τα οποία όμως οι δοκιμές ασφαλείας ολοκληρώνονται αυτήν την εβδομάδα, τοποθετώντας χρονικά τα πρώτα δρομολόγια με 100% τηλεδιοίκηση εντός των επόμενων ημερών.

Σε δηλώσεις του τη Δευτέρα και ο τέως αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών και νυν γραμματέας της ΝΔ, Κωνσταντίνος Κυρανάκης ανέφερε ότι από αυτήν την εβδομάδα το Αθήνα - Θεσσαλονίκη θα λειτουργεί με 100% τηλεδιοίκηση ανακοινώνοντας πως υπάρχει ήδη στο υπουργείο Μεταφορών το σχετικό έγγραφο, η βεβαίωση παράδοσης και παραλαβής του έργου.

Έως και εχθές ωστόσο η κυκλοφορία στα εν λόγω τμήματα εξακολουθούσε να γίνεται με περιορισμούς και μειωμένες ταχύτητες και να εξασφαλίζεται με τηλεγραφήματα, όπως ανέφερε σε δηλώσεις του στο Open ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ενωσης Προσωπικού Ελξης (ΠΕΠΕ), Κώστας Γενιδούνιας, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι και το σύστημα ETCS δεν λειτουργεί. Επιπροσθέτως, μέχρι στιγμής, η κίνηση των τρένων γίνεται σε μονη γραμμή και μάλιστα όχι ενιαία καθώς η κίνηση των συρμών εναλλάσσεται στη γραμμή ανόδου και καθόδου.

Να σημειωθεί ότι η έναρξη λειτουργίας της τηλεδιοίκησης πρέπει να συνοδευτεί και από την έκδοση σχετικής εγκυκλίου από τον ΟΣΕ προς τους μηχανοδηγούς, κάτι που δεν έχει γίνει ακόμα και αναμένεται να γίνει προς τα τέλη της εβδομάδας. Σιδηροδρομικές πηγές μάλιστα σημείωναν ότι για κάποιο διάστημα και μετά την περαίωση των έργων, θα παραμείνει ένα τμήμα περίπου 30 χλμ. μεταξύ του Παλαιοφάρσαλου και των Αγγειών, στο οποίο δεν θα λειτουργεί πλήρως η τηλεδιοίκηση.

Η εικόνα όμως δεν είναι ακόμη αντίστοιχη για την ηλεκτροκίνηση. Για την ολοκλήρωσή της - όπως αναλυτικά έχει γράψει το «ethnos.gr» - απαιτούνται επιπλέον εργασίες σε περίπου 40 χιλιόμετρα, με το σχετικό χρονοδιάγραμμα να έχει ήδη μετακινηθεί έως τα τέλη Οκτωβρίου. Οι εργασίες, πάντως, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές θα εκτελούνται τμηματικά και η παράταση αυτή δεν αναμένεται να επηρεάσει τα συστήματα ασφαλείας και τη λειτουργία τους.  Θα πρέπει να σημειωθεί, πάντως, ότι η ηλεκτροκίνηση εντάσσεται στην ίδια ενιαία εργολαβία με τη σηματοδότηση, την τηλεδιοίκηση και το ETCS.

Το ETCS έχει εγκατασταθεί, αλλά δεν λειτουργεί ακόμη

Όσον αφορά το ETCS, το ευρωπαϊκό σύστημα ελέγχου αμαξοστοιχιών και αυτόματης πέδησης, πηγές του υπουργείου αναφέρουν ότι το σύστημα έχει εγκατασταθεί στο 100% των προβλεπόμενων γραμμών και συρμών και ότι δεν έχει δοθεί παράταση στο σχετικό χρονοδιάγραμμα. Για το τμήμα που επλήγη από τον Daniel, οι δοκιμές ασφαλείας αναμένεται να ολοκληρωθούν έως τις 15 Σεπτεμβρίου.

Η εγκατάσταση, ωστόσο, δεν ταυτίζεται με τη λειτουργία καθώς για να ενεργοποιηθεί το σύστημα απαιτείται να ολοκληρωθεί η προβλεπόμενη διαδικασία πιστοποίησης και αδειοδότησης από τη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων και στη συνέχεια να ακολουθήσει η ενεργοποίησή του από τη Hellenic Train. Με άλλα λόγια, το ETCS μπορεί να βρίσκεται εγκατεστημένο στις γραμμές και στα τρένα, όμως παραμένει ασαφές το χρονοδιάγραμμα για την πραγματική επιχειρησιακή του λειτουργία δεδομένου ότι δεν έχει ανακοινωθεί το απαιτούμενο διάστημα για τη διαδικασία των πιστοποιήσεων.

Για την υποστήριξη της διαδικασίας, η ΡΑΣ ανέθεσε προ ημερών στην ισπανική εταιρεία INECO S.A. σύμβαση ύψους 310.000 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, για τεχνική υποστήριξη στη διαδικασία προ-αξιολόγησης και αξιολόγησης τεχνικών φακέλων για εγκρίσεις παρατρόχιων και εποχούμενων υποσυστημάτων ERTMS/ETCS, καθώς και για την παροχή τεχνικών οδηγιών προς την Αρχή, με την εξέλιξη αυτή να καταδεικνύει ότι η εγκατάσταση του ETCS δεν αποτελεί το τελευταίο βήμα.

Συγκεχυμένες είναι οι πληροφορίες και για την εκπαίδευση των μηχανοδηγών στο νέο σύστημα. Από την πλευρά του υπουργείου μεταφέρεται ότι η εκπαίδευσή τους έχει ολοκληρωθεί. Πηγές, ωστόσο, που πρόσκεινται στους μηχανοδηγούς δίνουν διαφορετική εικόνα, υποστηρίζοντας ότι μέχρι σήμερα έχει εκπαιδευτεί περίπου το 35% των μηχανοδηγών, ενώ ακόμα δεν έχει πιστοποιηθεί ούτε ένας εξ αυτών, καθώς η διαδικασία έχει καθυστερήσει.

Παράλληλα δεν έχει ακόμα αποσαφηνιστεί πότε θα καταστεί δυνατή και η αύξηση των δρομολογίων στον άξονα Αθήνα - Θεσσαλονίκη, η οποία είχε αρχικώς τοποθετηθεί για τον Σεπτέμβριο. Υπενθυμίζεται ότι σήμερα εξακολουθούν να εκτελούνται μόνο δύο ζεύγη δρομολογίων, ενώ ο σχεδιασμός που είχε παρουσιαστεί προέβλεπε αύξηση σε πέντε μετά την ολοκλήρωση των έργων.

Εμπλοκή με τις 100 ισόπεδες διαβάσεις

Σαν να μην έφταναν οι εκκρεμότητες στον βασικό άξονα, ο άγονος διαγωνισμός για τα 100 ΑΣΙΔ ανοίγει ένα ακόμη μέτωπο. Ο διαγωνισμός του ΟΣΕ, ύψους 25 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ, προέβλεπε την αντικατάσταση παλαιών συστημάτων σε Θεσσαλονίκη - Ειδομένη, Θεσσαλονίκη - Αλεξανδρούπολη, Θεσσαλονίκη - Φλώρινα, Στρυμώνα - Προμαχώνα, Πειραιά - Πλατύ και Αλεξανδρούπολη - Ορμένιο.

Η σύμβαση είχε σχεδιαστεί με διάρκεια 42 μηνών εκ των οποίων οι πρώτοι 30 μήνες θα αφορούσαν την προμήθεια και εγκατάσταση και το υπόλοιπο διάστημα τη συντήρηση. Προβλεπόταν ακόμη η δημιουργία κεντρικού κέντρου ελέγχου στη Θεσσαλονίκη και περιφερειακού στην Αλεξανδρούπολη, ενώ ο ανάδοχος θα αναλάμβανε και την εκπαίδευση τεχνικού προσωπικού του ΟΣΕ.

Ο διαγωνισμός κηρύχθηκε τελικά άγονος με τον Οργανισμό να καλείται πλέον να αποφασίσει εάν θα επαναπροκηρύξει το έργο και εάν θα χρειαστούν αλλαγές στις τεχνικές προδιαγραφές ή στη διαδικασία.

Τα σχολιά σας δημοσιεύονται άμεσα με δική σας ευθύνη. Το ΕΘΝΟΣ θα παρεμβαίνει και τα προσβλητικά σχόλια θα διαγράφονταικαταχώρησηΔιαβάστε ακόμη

«Οι Ιλλουμινάτι άλλαξαν το μωρό στο μαιευτήριο»: Ο εξωφρενικός ισχυρισμός από τους γονείς στην Κυψέλη

Ασπίδα του Αχιλλέα: Εκνευρισμός στην Τουρκία για την αμυντική συμφωνία Ελλάδας και Ισραήλ - «Είναι επικίνδυνη»

Ανθρώπινη εφευρετικότητα εναντίον ΑΙ: Σχεδιάστηκε μπλούζα που σε κάνει... αόρατο στις «έξυπνες» κάμερες

Νταϊάνα: 29 χρόνια μετά, γιατί η «πριγκίπισσα του λαού» δεν έφυγε ποτέ πραγματικά